گزارش تعیین موقعیت ارتفاعی و مسطحاتی چاه های پیزومتر با استفاده از GPS دو فرکانسه

گزارش تعیین موقعیت ارتفاعی و مسطحاتی چاه های پیزومتر با استفاده از GPS دو فرکانسه

 

 

      

 

 

مجری: شرکت مهندسین مشاور جهان نقشه پرداز

گردآورندگان: عباس خالقی نژاد، محمدیعقوب بوالی، رضا محمدی

پاییز ۹۸

—————————————————————————————————————-

فهرست

مقدمه

معرفی پروژه

تفاوت چاه های مشاهده ای و پیزومتر

لوزم اجرای چاه ها پیزومتر

  فاز های پروژه

مدل سعادت

مقایسه هزینه  اجرایی پروژه به دو روش ترازیابی مستقیم و مشاهدات ماهواره ای

چالشهایی بر سر راه پروژه

نتیجه گیری

 

——————————————————————————————————————-

باسمه تعالی

 

مقدمه

 

پیزومتر چیست ؟

پیزومتر برای اندازه گیری فشار اب زثیرزمینی در یک نقطه (عمق) استفاده می گردد.

پیزومتر ها معمولا از یک لوله باریک تشکیل شده که فقط قسمت کوچکی از آن (معمولا سر آن) باز بوده و سطح آب (فشار) عمق خاصی از آبخوان را نشان می دهد.

هدف پروژه

هدف از انجام عملیات تعیین موقعیت ماهواره ای GPS و ترازیابی در این پروژه ، تعیین موقعیت سه بعدی x,y,h یک نقطه در محل سرچاه به منظور دستیابی به  عمق آب با استفاده از GPS دوفرکانسه، جهت انجام مطالعه و برسی عمق آب سفره های زیر زمینی در پریود های زمانی مختلف می باشد.

 

 

معرفی پروژه

کارفرما :

شرکت آب منطقه ای استان خراسان جنوبی

مشاور:

شرکت مهندسین مشاور جهان نقشه پرداز

موقعیت پروژه :

محل انجام پروژه پهنه استان خراسان جنوبی می باشد که چاههای پیزومتری عمدتا در شهرستانهای بیرجند ، خوسف ، نهبندان ، سربیشه ، سرایان،  فردوس  و قائن به صورت پراکنده قرار دارد که محدوده آن در تصاویر زیر نشان داده شده است.

موقعیت چاه ها در دو منطقه قائن و فردوس

موقعیت چاه ها در مناطق سرایان، بیرجند و مختاران

 

تفاوت چاه مشاهده ای و چاه پیزومتر

چاه مشاهده ای  observation well یا monitoring well:

کلیه چاه هایی که در مناطق مناسب آبخوان حفر و از آن ها برای اندازه گیری سطح آزاد آب زیرزمینی و نوسانات آن استفاده می شود، صرف نظر از قطر و وجود یا عدم وجود لوله جدار، چاه یا چاهک مشاهده ای نامیده می شوند.

چاه مشاهده ای معمولا دارای اسکرین طولانی بوده و طول زیادی از ضخامت اشباع را در بر می گیرد، در نتیجه ممکن است از چند لایه آب بگیرد و سطح آبی که  در آن مشاهده گردد معادل فشار آب میانگین در لایه ها و اعماق مختلف آبخوان باشد.

 

چاه پیزومتر  piezometer well :

پیزومتر برای اندازه گیری فشار آب زیرزمینی در یک نقطه (عمق) استفاده می گردد. پیزومترها معمولا از یک لوله باریک تشکیل شده که فقط قسمت کوچکی از آن (معمولا سر آن) باز بوده و سطح آب (فشار) عمق خاصی از آبخوان را نشان می دهد.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

اگر جریان آب زیرزمینی کاملا افقی نبوده و مولفه عمودی جریان وجود داشته باشد یا با یک سیستم چند آبخوانه روبرو باشیم، استفاده از چاه مشاهده ای خطاهایی را در فهم هیدرولیک جریان آب زیرزمینی به وجود می آورد و بایستی از پیزومترها بهره گرفت.

انواع خاصی از سیستمهای پیزومتری وجود دارند که امکان رصد فشار آب یا نمونه گیری کیفی از اعماق مختلف را درون یک چاه فراهم میکنند:

 

 

لزوم اجرای چاه های پیزومتر

آب یکی از اجزای حیاتی زندگی است که وجود ان برای بسیاری از فعالیت های اقتصادی ضرورت دارد. آب شیرین در کره زمین فقط حدود ۳ درصد از کل آب موجود بوده و فقط ۳۶/۰ درصد آن قابل استفاده میباشد.

فراوان ترین منبع قابل دسترس آب شیرین در دنیا آب زیر مینی است که ۹۷ درصد منابعکل آب شیرین (به جز یخ های قطبی و یخچال ها ) را تشکیل می دهد و گاهی ثروت پنهان نامیده میشود ، چراکه وجود و اهمیت آن به خوبی شناخته نشده است .

به همین دلیل ، اقدامات لازم و موثری به منظور حفاظت و مدیریت آن با روش های پایدار محیط زیستی ، یا انجام نمیشود یا بسیار دیرصورت میگیرد و اغلب در زمان وقوع خشکسالی در بعضی مناطق ، اهمیت آن بیشتر قابل رویت است.

یکی از منابع بسیار مهم تامین آب مورد نیاز بشر ، آب های زیر زمینی اند. بنابر این  انجام عملیات پایش برای دستیابی به اطلاعات کافی درباره ویژگی های کمی و کیفی آب زیرزمینی ضروری است.

 

 

 

فاز های پروژه

۱- فاز مطالعاتی:

۱-۱- شناخت منطقه

 

 

 

۲-۱- امکان سنجی

ضمن شناسایی کامل منطقه نسبت به پیش طراحی پروژه جهت بررسی امکان اجرای پروژه با توجه به شرایط موجود اقدام و همچنین وجود نقاط چند منظوره سازمان با فواصل مناسب نسبت به مناطق مورد نظر بررسی و با سازمان نقشه برداری شمال شرق کشور نیز هماهنگی های لازم انجام شد.

۲- فاز طراحی:

۱-۲ انتخاب روش انجام پروژه

هدف اصلی در این پروژه تعیین موقعیت  ارتفاعی  و مسطحاتی چاه های پیزومتر می باشد. می توان گفت روشی که بیشترین دقت را  می تواند داشته باشد، روش ترازیابی مستقیم است  اما به دلیل این که این روش با توجه به تعداد چاه های این پروژه  (۲۳۴ چاه )   بسیار هزینه بر می باشد از روش مشاهده شبکه ی مسطحاتی، تعیین مختصات نقاط با استفاده از مشاهدات ماهواره ای GPS در نظر گرفته شده است، از سیستم تصویر UTM و سطح مبنای ارتفاعی WGS84 و همچنن برای مشاهدات ارتفاعی به صورت ترازیابی رفت و برگشت از روش مستقیم زمینی و مشاهدات ماهوارهای GPS استفاده شده است.

۲-۲- نیروی انسانی

اکیپ زمینی متشکل از ۵ نفر که یک نفر مسئول اکیپ، دو نفر مهندس نقشه بردار و دو راننده جهت انجام عملیات زمینی معرفی شدند.

۳-۲- تهیه ابزار های مورد نیاز پروژه

به دلیل استفاده از دو روش مشاهدات ماهواره ای GPS و ترازیابی مستقیم زمینی نیاز به دستگاه گیرنده GPS و ترازیاب مشهود بود که به این منظور ست کامل GPS یک دستگاه لایکا ۱۲۰۰ و دو دستگاه GPS IRO G3B دوفرکانسه با تمامی متعلقات و به همراه یک دستگاه دوربین ترازیاب مدل ۲NAK جهت شروع عملیات زمینی و فاز اجرا در نظر گرفته شد.

۴-۲ انتخاب محل ایستگاه ها

با توجه به بخش نامه ها و دستورالعمل های موجود محل ایستگاه ها با شرایط زیر انتخاب شده است :

۱- بررسی امکان برقراری دید مستقیم بین دو ایستگاه مجاور

۲- وجود دید کامل به منطقه و امکان استقرار سه پایه در محل ایستگاه

۳- اجتناب از انتخاب نقاط در زمین های سست ونرم، زراعی و باتلاقی وکنار رودخانه ها به منظور برخورداری از استحکام

و پایداری لازم

۴- انتخاب نقاط درمحل هایی که دست خوش تغییرات نمی شوند

۵- امکان دسترسی ساده و سریع به محل ایستگا های انتخابی

۶- استفاده از ایستگاه های موجود در محل چاه ها

۳- فاز اجرا

۱-۳ ایجاد ایستگاه های دائم به تعداد و در منطقه مورد نیاز

با توجه به موقعیت تقریبی چاههای پیزومتری ، ایستگاههای ژئودزی مورد نیاز بر اساس دستورالعمل سازمان نقشه برداری و با توجه به موقعیت ایستگاههای دائم ، تعداد ۶ ایستگاه اصلی و ۶ ایستگاه فرعی توسط شرکت جهان نقشه پرداز در منطقه ایجاد شد.

۱–  حفر زمین به عمق لازم cm50*cm30*cm30

۲– نصب آرماتور پیش بینی شده به ضخامت ۱۴میلیمتر و آجدار

۳– بتن ریزی در ابعاد استاندارد cm60*cm30*cm30

نمونه ای از ایستگاه های ساخته شده با استاندارد و ماندگاری مناسب

نمونه ای از ایستگاه های اصلی و فرعی ایجاد شده در منطقه

 

 

 

 

 

 

 

نمونه ای از دهانه چاه ها

۲-۳ شرح عملیات زمینی:

عملیات زمینی شامل تعیین موقعیت نقاط سرچاه با استفاده از GPS دو فرکانسه و عملیات ترازیابی به صورت رفت و برگشت مستقیم زمینی می باشد که در ادامه به شرح آن پرداخته می شود.

در این مرحله پس از ابلاغ لیست مختصات چاه ها از طرف کارفرمای محترم در قالب فایل اکسل ، این نقاط در محیط نرم افزار Google Earth وارد می شود که با تبدیل فایل اکسل به فایل kml می توان از GPS تلفن همراه جهت موقعیت یابی نسبی محل چاه ها استفاده کرد.

قبل از شروع عملیات از صحت و کالیبره بودن تمامی تجهیزات اعم از ترازیاب ، GPS ، شاخص ها و نوار اندازه گیری اطمینال حاصل شده است . همچنین نزدیک ترین نقاط شبکه مبنایی مسطحاتی و ارتفاعی سازمان نقشه برداری NCC در منطقه مشخص و موقعیت و مختصات تقریبی آن نیزشناسایی گردیده است.

 

ورود فایل اکسل مختصات چاه ها در نرم افزار Google Earth

 

در ادامه پس از مشخص شدن نقطه مبنا NCC و محدوده نقاط چاه های پیزومتریک منطقه عملیات طراحی و نحوه مثلث بندی برای یک منطقه به صورت مستقل از مناطق دیگر انجام می گردد به طوری که زوایا ترجیحا به صورت مثلث متوازی الاضلاع و دارای اضلاع نسبتا برابر باشد همچنین با توجه به فواصل نسبتا زیاد چاه ها از یکدیگر (متوسط فاصله چاه ها ۵ کیلومتر) میبایست زمان و  مسیر حرکت دستگاه ها ROVER  قبل از شروع عملیات طراحی گردد تا از اتلاف زمان جلوگیری شود. پس از مشخص شدن نقاط مبنا،چاهها مورد نظر،نحوه مثلث بندی ، مسیر حرکت و کنترل تجهیزات اکیپ زمینی آماده شروع عملیات زمینی میگردد.

بدین صورت که یه دستگاه GPS بر روی نقطه معلوم نقطهNCC یا نقطه انتقالی از شبکه سازمان و دو دستگاه دیگر بر روی چاه های مورد نظر مستقر و مشاهدات بین BASE LINE ها به صورت همزمان انجام میشود.

لازم به ذکر است که ایجاد ساختمان  شبکه(ماندگار) برای این چاه ها طبق توافق و دستور نماینده شرکت جهان نقشه پرداز با کارفرما لازم نبوده و از بتن ایجاد شده برای هر چاه که دارای ابعاد بتن ۱ متر در ۱ متر مربع است استفاده میگردد و لذا جهت مشخص شدن یک نقطه خاص بر روی سطح مقطع چاه از رنگ روغن آبی و میخ فولادی و یا حکاکی روی بتن استفاده گردید.

 

ایجاد و مشخص کردن نقاط

 

پس از مشخص شدن یک نقطه با استحکام بالا بر روی بتن چاه پیزومتریک طبق آنچه ذکر گردید دستگاه استقرار میگردد و تنظیمات دستگاه از نظر زاویه CUT OF ANGELE  بر روی ۱۵ درجه ،  نرخ ثبت مشاهدات به میزان ۵ ثانیه و وارد کردن  نام چاه و ارتفاع  دستگاه عملیات اندازه گیری شروع می شود.

لازم به ذکر است با توجه به حساسیت ارتفاع نقاط در این پروژه ، و جلوگیری از هر گونه خطای احتمالی و انسانی ارتفاع دستگاه در دو مرحله یعنی در زمان استقرار و سانتراژ کردن دستگاه و در زمان اتمام عملیات و جمع آوری دستگاه از روی چاه،  قرائت نوار اندازه گیری انجام گرفته است.

۳-۳-تغییرات تعداد چاه ها:

تعداد چاه های اعلام شده از سوی کارفرما با توجه به تفکیک منطقه ای ۲۳۴ حلقه می باشد اما تعداد چاه های برداشت شده در این پروژه ۲۱۶ حلقه است که این کاهش عواملی مختلفی داشته است که در ذیل به آن ها پرداخته شده است:

۱- تعدادی از چاه های قابلیت دسترسی نداشتند.

۲- تعدای از  دهانه چاه ها تخریب شده اند.

۳- تعدادی از چاه ها استفاده ای نداشته و عملا از مدار مطالعاتی خارج شده اند.

۴-۳- انجام مشاهدات ماهواره ای جهت تعیین مختصات ایستگاه ها  GPS:

برای تعیین مختصات دقیق ایستگاه های احداث شده با توجه به گستردگی و اهمیت کار از دستگاه های GPS سه فرکانسه مدلTRIMBLE با متعلقات لازم بر اساس دستور العمل ها و بخش نامه های استاندارد موجود استفاده گردید و مشاهدات بر اساس همپوشانی زمانی با ایستگاههای دائم NEHB  ، QAEN و FERD و BJND ( نهبندان ، فردوس ، بیرجند و قائن ) انجام و  پس از انجام محاسبات لازم رایانه ای تمام ایستگاه ها دارای مختصات دقیق شدند.اما مسئله ای که در این روش وجود دارد تفاوت بین ارتفاع سطح بیضوی  و سطح ژئوئید است.

همانطور که میدانید مشاهدات GPS  ارتفاع برداشت  از سطح بیضوی (سطح مرجع فرضی) را به ما میدهد اما ارتفاعی که ما به آن نیاز داریم ارتفاع از سطح ژئوئید (ارتفاع از سطح آب های آزاد)  می باشد، بنابر این موضوعی که در این پروژه حائز اهمیت است تبدیل ارتفاع چاه ها ی برداشت شده از سطح بیضوی GPS به سطح ژئوئید است.

بنا براین به منظور برطرف کردن این مسئله  مختصات ارتفاعی تمام چاه های پیزومتر برداشت شده را به کمک مدل سعادت به ارتفاع ژئوئید تبدیل کردیم  البته با در نظر گرفتن میزان دقت این روش و اعمال تصحیحات مورد نیاز.

۵-۳- تعیین دقت تبدیل ارتفاع بیضوی به ارتفاع ژئوئید

به منظور تعیین دقت این تبدیل سطح خراسان جنوبی را به ۱۳ منطقه تقسیم کرده و سپس در هر منطقه ۲ نقطه را برای ترازیابی مستقیم در نظر گرفتیم و سپس مختصات به دست آمده برای هر چاه را با مختصات تبدیل شده به روش سعادت مقایسه کردیم تا اختلاف بین دو مدل به دست آید که خوشبختانه در این منطقه دقت مورد قبول بود اما ممکن است این روش در برخی مناطق جواب ندهد. لازم به ذکر است که ۱۳ منطقه ذکر شده به ۲ فاز تقسیم شده اند به این صورت که، فاز اول به ۶ منطقه و فاز دوم به ۷ منطقه تقسیم شده است.

مدل سعادت

۱- معرفی مبنا و سیستم ارتفاعی مورد استفاده در ایران

یکی از مباحث مهم در پروژه‌های عمرانی و نقشه‌برداری، تعیین ‌ارتفاع نقاط از سطح مبنا در یک سیستم ارتفاعی مشخص است. در ایران با توجه به نصب ایستگاههای تایدگیج در سواحل جنوبی کشور، ایستگاهDN-G1001  واقع در بندرعباس بعنوان نقطه مبنای ارتفاعی شبکه ترازیابی دقیق کشور در نظر گرفته شده که ارتفاع این ایستگاه در سال ۱۳۷۴، از سطح متوسط دریا بر اساس مشاهدات پیوسته پنج ساله تایدگیج مستقر در بندر شهید رجایی، برابر ۳٫۷۷۷m  تعیین گردید.

سپس با تجهیز سازمان‌ نقشه‌برداری کشور به دستگاه های ترازیاب رقومی، عملیات ترازیابی بر روی ایستگاههای شبکه ‌ترازیابی دقیق کشور بر اساس تصمیمات اتخاذ شده، مجدداً از نیمه دوم سال ۱۳۸۰ تا اواخر سال ۱۳۸۸ تکرار گردید. پس از آن با انجام پردازش‌های لازم و تکمیل جمع‌آوری داده‌های جانبی، ارتفاع ایستگاههای شبکه ترازیابی دقیق کشور در سیستم ارتفاعی اًرتومتریک تحت عنوان تعدیل ارتفاعی سال ۱۳۹۲ Height System 2014  IRHS2014: Iranian  محاسبه شد. در این محاسبات با توجه به تکمیل اندازه‌گیری شتاب‌ثقل بر روی ایستگاههای شبکه ترازیابی دقیق درجهیک، علاوه بر تعیین تصحیحات مربوط به میدان‌ثقل زمین (تصحیح اُرتومتریک)، تصحیحات جانبی نظیر انکسار، ضریب انبساط طولی و کالیبراسیون شاخص‌ها نیز اعمال گردید. در تعیین ارتفاع نقاط شبکه مذکور، مشابه سیستم ارتفاعی قدیم IRHS1998، ایستگاهDN-G1001 بعنوان نقطه مبنایارتفاعی در نظر گرفته شده است.

۲- سطح مبنای ارتفاعی و مدل ژئوئید محلی ایران

ژئوئید بعنوان یکی از سطوح همپتانسیل میدانثقل زمین که سطح متوسط آبها را به بهترین شکل ممکن تقریب می‌زند، برای سال‌ها مورد توجه ژئودزین‌ها و پژوهشگران علوم زمین بوده است. گاوس اولین کسی بود که تقریب ذکر شده فوق را برای ژئوئید در سال ۱۸۲۸ بعنوان سطح ریاضی زمین ارائهکرد. بعدها لیسینگ سطح تعریف شده توسط گاوس را ژئوئید نامید.

کاربرد عملی مشخص بودن این سطح مبنای ارتفاعی، تبدیل ارتفاع‌های ژئودتیک اندازه‌گیری شده توسط گیرنده‌های GNSS به ارتفاع اُرتومتریک و کاهش حجم قابل توجه عملیات ترازیابی بعنوان کاری پرهزینه و زمان‌بر با توجه به رابطه۲ است.

 

 

مفهوم ارتفاع ژئوئید

 

برای تعیین مدل ژئوئید نیاز به داده‌های شتاب‌ ثقل با توزیع یکنواخت در کل کره‌زمین می‌باشد. ولی در عمل می‌توان با تلفیق داده‌های ماهواره‌ای و زمینی، طول‌موج‌ های بلند ارتفاع ژئوئید را که سهم عمده‌ای در محاسبات دارند، با استفاده از مدل‌های ژئوپتانسیلی جهانی تعیین نمود، در حالی که برایمحاسبه طول‌موج‌های کوتاه نیاز به داده‌های ثقل‌سنجی زمینی و بکارگیری روش‌های مناسب مدل‌سازی محلی است.

 

مدل ژئوئید محلی IRG2016

 

پراکندگی ۱۲۸۸ ایستگاه GNSS/Levelling موجود در کشور

 

البته باید توجه داشت؛ همانطور که قبلاً اشاره شد دستیابی به مدل‌های دقیق‌تر نیازمند اندازه‌گیری داده‌های مدنظر در سطح کشور با دقت و پراکندگی مناسب می‌باشد که با توجه به اهمیت موضوع باید مورد توجه بیشتر قرار گیرد. در حال حاضر دقت مدل‌ ژئوئید محلی ارائه شده تنها جوابگوی تهیهنقشه‌های با مقیاس کوچکتر از ۱:۲۰۰۰ و فاصله خطوط تراز بیش از دو متر است.

۳- محاسبات نقطه‌ای:

در این حالت با مشخص کردن موقعیت نقطه و پارامترهای مدنظر ارتفاع ژئوئید و مقدار تصحیح از سیستم ارتفاعی جدید به سیستم ارتفاعی قدیم کشور به دو صورت یکی بر اساس “درونیابی شبکه نقاط ۲٫۵’×۲.۵′ و دیگری بر اساس “محاسبات مجزا” تعیین می‌گردد:

در صورت انتخاب گزینه “درونیابی شبکه نقاط ۲٫۵’×۲٫۵′، پس از انتخاب نوع پارامترهای محاسبات، تنها طول و عرض جغرافیایی نقطه مدنظر معرفی می‌شود و نیازی به معرفی ارتفاع بیضوی نیست.

در صورت معرفی ارتفاع بیضوی، ارتفاع ارتومتریک نقطه مدنظر نیز محاسبه خواهد شد.

در این حالت با توجه به مشخص بودن ارتفاع ژئوئید بر روی گرید ۲٫۵’×۲٫۵′ دقیقه کمانی، با تعیین روش درونیابی مناسب می‌توان ارتفاع ژئوئید را در نقطه مدنظر محاسبه (درونیابی) نمود. روش درونیابی نزدیکترین همسایگی (Nearest)، دوخطی Bilinear ، اسپیلاین Spline و دومکعبیBicubic از قسمت مربوطه قابل انتخاب است.

در صورتی که گزینه “محاسبات مجزا” انتخاب گردد، علاوه بر طول و عرض جغرافیایی، حتماً باید ارتفاع بیضوی نقطه مدنظر بر روی سطح زمین نیز در قسمت مختصات ورودی معرفی گردد. در این صورت محاسبات با استفاده از ضرایب هارمونیک‌های کروی و توابع پایه شعاعی انجام خواهد شد. در اینحالت محاسبات نسبت به روش درونیابی کمی زمان‌بر است.

همچنین در این محاسبات از قسمت “روش انطباق مدل ژئوئید بر نقاط کنترل GNSS/Levelling” می‌توان نحوه برازش به نقاط کنترل ارتفاعی موجود در کشور را با استفاده از رویه تصحیح سه پارامتری (صفحه) یا چندجمله‌ای تصحیح شش پارامتری (رویه درجه دو) مشخص نمود.

خروجی برنامه، ارتفاع ژئوئید و مقدار تصحیح از سیستم ارتفاعی جدید به قدیم کشور در نقطه مدنظر است. همچنین در صورت معرفی ارتفاع بیضوی، ارتفاع ارتومتریک و ارتفاع در سیستم ارتفاعی قدیم IRHS1998 نیز محاسبه می‌گردد.

درصورتی که ارتفاع ژئوئید و مقدار تصحیح برابر –۹۹۹۹ محاسبه گردد، به منزله آن است که مختصات نقطه ورودی در خارج از محدوده تعریف شده قرار دارد.

درصورتی که ارتفاع ژئوئید و مقدار تصحیح برابر –۸۸۸۸ محاسبه گردد، به منزله آن است که پارامترهای مربوط به فایل تنظیمات صحیح نبوده و باید به Admin مراجعه شود.

مقایسه هزینه اجرای پروژه به دو روش ترازیابی مستقیم و مشاهدات ماهواره ای

برای محاسبه سود هزینه در این پروژه  ابتدا روش ترازیابی مستقیم بررسی و برآورد هزینه شد سپس هزینه ی انجام همین کار با استفاده از قرائت های ماهواره ای  طبق تعرفه نقشه برداری سال۹۸ محاسبه و این دو با یکدیگر مقایسه گردید. که جداول ذیل گویای میزانی اختلاف هزینه در دو روش ذکر شده هستند.

 

 

 

با توجه به جدول برآورد هزینه و مقایسه هر دو نوع ترازیابی مستقیم و ماهواره ای مشهود است که ترازیابی ماهواره ای به مراتب به صرفه تر بوده به طوری که میزان صرفه جویی کارفرما در این پروژه به میزان ۶۱% و مبلغ ۹۶۰/۷۷۱/۲۲۹/۱۱ ریال نسبت به ترازیابی مستقیم زمینی می باشد.

چالش هایی بر سر راه پروژه

در راه انجام این پروژه همانند همه ی کار های اجرایی موانع و مشکلاتی نیز وجود داشت، یکی از این موانع وجود مناطق صعب العبور و به طبع آن عدم دسترسی به تعدادی از چاه ها بود همچنین تعدادی از دهانه چاه ها مسدود و تخریب شده بود که امکان شناسایی و برداشت آن ایستگاه ها میسر نشد. یکی دیگر از موانع که موجبات کندی و زمان بر شدن مراحل اجرای پروژه را فراهم آورد الزام دستگاه نظارت (اداره کل نقشه برداری شمال شرق کشور )به برداشت نقاط به صورت لوپ بسته به جای پیمایش آنتنی باز و استفاده از نقاط چند منظوره سازمان بود. استفاده از نقاط چند منظوره مستلزمرابطه تنگاتنگ با سازمان نقشه برداری به جهت اطمینان از وجود دیتای مورد نظر در روز انجام عملیات میدانی و استفاده از ایستگاه چند منظوره مورد نظر می باشد.

همچنین با توجه به بندی از قرارداد که ذکر می کند فاصله نقاط جهت مشاهدات ماهواره ای نباید از ۲۰ تا ۳۰ کیلومتر تجاوز کند و همچنین نبود ایستگاه های چند منظور در فواصل نزدیک به منطقه نیاز به ایجاد ایستگاه بتنی کمکی در نزدیکی مناطق مورد نظر بود که این کار جهت انتقال مختصاتایستگاه های چند منظوره سازمان نقشه برداری صورت گرفت.

عدم دسترسی به چاه های پیزومتریک در برخی از مناطق بخصوص در منطقه بیابانی و شن زار مانند منطقه دشت هامون که موجب شده است مسافت طولانی گاها ۱ کیلومتر جهت دسترسی به نقطه پیاده طی شود.

شرایط آب و هوایی اعم از بارندگی و سیلابی شدن مسیل ها و رودخانه ها (منطقه سمن اباد ) تخریب شبکه ترازیابی درجه یک و دو که در اغلب مناطق پیدا کردن نقاط امکان پذیر نبوده ویا به سختی انجام می گرفت . به خصوص در مسیر بیرجند به کرمان تخریب قسمتی از ساختمان چاه های پیزومتریک به طوری که از استحکام آن کاسته شده بود.

شرایط آب و هوایی اعم از بارندگی و سیلابی شدن مسیل ها و رودخانه ها ،عدم دسترسی مناسب به نقاط شبکه چند منظوره به طوری که در بسیاری از موارد بخصوص در محدوده منطقه رباط پشت بادام (دق تل حمید) نقاط شبکه موجود نبوده اند.

تخریب شبکه ترازیابی درجه یک و دو که در اغلب مناطق پیدا کردن نقاط امکان پذیر نبوده و یا به سختی توسط شرکت جهان نقشه پرداز انجام می گرفت .

نتیجه گیری

با توجه به نوع پروژه و حجم انجار کار و با عنایت به اینکه گاهی کارفرما خود پیشنهاد استفاده از روش تعیین مختصات چاه ها با مشاهدات ماهواره ای را ارائه می دهد ابتدا می بایست توجه نمود که روش مورد نظر با توجه به مدل سعادت در آن منطقه مطلوب و دارای دقت مناسب است یا خیر،همچنین با توجه به الزام ناظر به اجرای لوپ بسته باید در نظر داشت که زمان بیشتری صرف عملیات میدانی خواهد شد.

با این همه اگر امکان استفاده از چنین روشی برای هر منطقه از کشور وجود داشته باشد با توجه برآورد هزینه ی انجام شده در این گزارش طبق تعرفه های نقشه بردای سال ۹۸مشخص است که روش مشاهدات ماهواره ای و استفاده از گیرنده ی GPS بسیار به صرفه تر از روش ترازیابی مستقیم است به نحوی که در این پروژه میزان ۶۱% و به مبلغ ۹۶۰/۷۷۱/۲۲۹/۱۱ ریال کاهش قمیت و صرفه جویی در هزینه های انجام شده داشته است.

«تحلیل هشت ساله تعرفه خدمات نقشه برداری»

«تحلیل هشت ساله تعرفه خدمات نقشه برداری»

«تحلیل هشت ساله تعرفه خدمات نقشه برداری»

«تعرفه» ، واژه ای آشنا برای فعالان بخش خصوصی و دولتی ، واژه ای که برخی از آن به نیکی و برخی به عنوان الزام بی فایده یاد میکنند .

تحلیل هشت ساله تعرفه خدمات نقشه برداری را در گزارشی که توسط شرکت مهندسین مشاور جهان نقشه پرداز تهیه شده است بخوانید .

در این گزارش نمونه هایی از تعرفه خدمات نقشه برداری  در طول ۸ سال گذشته از سال ۱۳۹۱ تا ۱۳۹۸ مورد بررسی و مقایسه قرار گرفته است .

میزان تاخیر در ابلاغ بخشنامه ، مقایسه میزان افزایش تعرفه با تورم سالیانه و سایر تحلیل های مشابه را در این گزارش بخوانید.

برای دانلود فایل به کانال تلگرامی ما مراجعه کنید

کشف یک سیاه‌چاله‌ عظیم‌تر از خورشید در کهکشان راه شیری

کشف یک سیاه‌چاله‌ عظیم‌تر از خورشید در کهکشان راه شیری

ستاره شناسان در مطالعه اخیرشان موفق به شناسایی یک سیاه چاله عظیم در کهکشان راه شیری شده‌اند.

به گزارش ایسنا و به نقل از تک‌تایمز، ستاره شناسان “دانشگاه کیئو”(Keio University) ژاپن اخیراً موفق به شناسایی یک سیاه‌چاله عظیم در میان ابرهای میان ستاره‌ای کهکشان راه شیری شده‌اند.

به گفته ستاره‌شناسان این سیاه‌چاله ۳۰ هزار بار عظیم‌تر از خورشید است.

سیاه چاله‌ها دارای گرانش قوی هستند به گونه‌ای که می‌توانند همه چیز از جمله نور را به سمت خود جذب کنند.

از آنجا که این اجسام نور را منتشر نمی‌کنند، ستاره شناسان تنها بر اساس تأثیر گرانش‌شان بر اجسام دیگر، متوجه حضور آنها شدند.

کشف این سیاهچاله ممکن است راه را برای جستجو و درک سایر سیاه چاله‌های مخفی آسان کند. علاوه بر این شناسایی این سیاه چاله همچنین به درک بهتر چگونگی رشد و تکامل سیاهچاله‌ها نیز کمک می‌کند.

سیاه‌چاله ناحیه‌ای از فضا-زمان است که آثار گرانشی آن، چنان نیرومند است که هیچ چیز حتی ذرات و تابش‌های الکترومغناطیسی مثل نور نمی‌توانند از میدان گرانش آن بگریزد. نظریه نسبیت عام آلبرت اینشتین پیش‌بینی می‌کند که یک جرم به اندازه کافی فشرده شده، می‌تواند سبب تغییر شکل و خمیدگی فضا-زمان و تشکیل سیاهچاله شود. مرز این ناحیه از فضازمان که هیچ چیزی پس از عبور از آن نمی‌تواند به بیرون برگردد را “افق رویداد” می‌نامند. صفت «سیاه» در نام سیاه‌چاله برگرفته از این واقعیت است که همه نوری که از افق رویداد آن می‌گذرد را به دام می‌اندازد که از این دیدگاه سیاه چاله رفتاری شبیه به جسم سیاه در ترمودینامیک دارد.

“شونیا تاکِکاوا”(Shunya Takekawa) از “رصدخانه ملی ستاره‌شناسی ژاپن”(National Astronomical Observatory of Japan) و همکارانش از “آرایه میلی‌متری بزرگ آتاکاما”(Atacama Large Millimeter/submillimeter Array) برای انجام آزمایشات بیشتر برای مشاهده ابر میان ستاره‌ای به نام ” HCN-۰.۰۰۹-۰.۰۴۴ ” که در نزدیکی مرکز کهکشان راه شیری قرار دارد و با زمین ۲۵ هزار سال نوری فاصله دارد، استفاده کردند.

ابر میان‌ستاره‌ای به توده‌ای از گاز، غبار و پلاسما را در کهکشان‌ها گفته می‌شود. به بیانی دیگر، ابر میان‌ستاره‌ای یک ناحیه چگال‌تر از محیط میان‌ستاره‌ای(interstellar medium) است. بسته به چگالی، اندازه و دمای ابر، هیدروژن درون آن می‌تواند خنثی، یونیده یا مولکولی باشد.

با استفاده از “آرایه میلی‌متری بزرگ آتاکاما” ستاره شناسان موفق به شناسایی یک جسم عظیم نامرئی در اطراف کهکشان راه شیری شدند.

“شونیا تاکِکاوا” گفت: تجزیه و تحلیل دقیق جنبش‌شناسی نشان داد که یک توده عظیم که ۳۰ هزار بار بزرگ‌تر از خورشید است در یک منطقه از منظومه شمسی ما قرار دارد.

جنبش‌شناسی یا سینماتیک شاخه‌ای از دانش مکانیک کلاسیک است که حرکت اجسام و سامانه‌ها (گروهی از اجسام) را بدون در نظر گرفتن نیروهای عامل حرکت بررسی می‌کند.

سیاه چاله‌ها بر اساس جرم طبقه بندی می‌شوند. بعضی از آنها پنج برابر بزرگ‌تر از خورشید و بعضی از آنها نیز میلیون‌ها بار عظیم‌تر از خورشید هستند. ستاره شناسان فکر می‌کنند که سیاهچاله‌های کوچک ادغام شده و به تدریج به سیاه چاله‌های بزرگ‌تر تبدیل می‌شوند.

یافته‌های این مطالعه در مجله “Astrophysical Journal Letters” منتشر شد

سیل و عوامل آن

سیل و عوامل آن

سیل به معنی طغیان کردن آب، زیر آب رفتن گستره‌ای  از زمین وطوفانی شدن می‌باشد. در معنای «آب جاری شده»، کاربرد این واژه بر ریزش جریان دلالت داشته و مخالف معنی عدم ریزش یا «فرونشینی» است. «سیل»، طوفان جهانی افسانه و احتمالاً” تاریخ، به عنوان طوفان در اساطیر بکار رفته‌است. در خلال یا پس از یک بارندگی شدید، مقدار دبی رودخانه به سرعت افزایش یافته و در نتیجه آب از بستر عادی خود سر ریز و دشت سیلابی و مناطق اطراف را دربر می‌گیرد. با بررسی دشت سیلابی قدیمی و آبرفت‌های آن، شاید بتوان با درجه‌ای از تقریب احتمال وقوع و بزرگی سیل‌های آتی منطقه را مشخص کرد. اصولاً بزرگی سیل‌ها و تکرار آن‌ها در طول زمان تابع شدت بارندگی، نفوذپذیری زمین و وضع توپوگرافی منطقه است.

البته امروزه به دلیل دخالت‌های بی رویه در بسیاری نقاط که قبلاً سیل نمی‌آمده، طغیان‌های بزرگی مشاهده می‌شود. فعالیت بشر به چند صورت احتمال وقوع سیل را افزایش می‌دهد. از آن جمله می‌توان به ساختمان‌سازی در دشت سیلابی رود که مستلزم اشغال بخش‌هایی از آن است و باعث کاهش ظرفیت طبیعی رود می‌شود، اشاره کرد. به این ترتیب محدوده‌ای از دشت سیلابی که در زمان طغیان زیر آب می‌رود، گسترده‌تر می‌گردد.

شهرسازی‌ها و حذف گیاهان باعث کاهش مقدار آب نفوذی و افزایش آب سطحی می‌شود. حجم زیاد آب از یک طرف بر بزرگی طغیان می‌افزاید و از طرفی با افزایش فرسایش، رسوباتی به وجود می‌آورد که با برجای گذاشتن آن‌ها ظرفیت بستر اصلی رود کاهش می‌یابد. موارد پیش معمولاً تأثیر تدریجی دارند، ولی سیل‌های ناگهانی و فاجعه‌آمیز اغلب بر اثر تخریب سدها و بندها، ایجاد می‌شوند.

عوامل اصلی ایجاد سیل

از زمان‌های ماقبل تاریخ، مردم بجهت دسترسی به سیستم حمل و نقل ارزان و راحت و همچنین داشتن دسترسی به منابع غذائی و تجارت، در کنار دریاها و رودخانه‌ها مسکن می‌گزیدند؛ چنانچه جمعیت انسانی در کنار منابع طبیعی آبی متمرکز نبودند، هیچ نگرانی از بروز سیل وجود نداشت. ولی به هرحال وجود خاک حاصلخیز کنار رودخانه‌ها منوط به جاری شدن سیلاب‌های متعدد و وجود انواع رسوب گذاری‌های عادی همراه با آن می‌باشد.

سیلاب‌های برخاسته از دریا قدرت ایجاد طغیان‌ها یا در هم نوردیدن استحکامات ضد سیل مانند سیل شکن‌ها و همچنین صاف کردن تپه‌های شنی یا پر کردننواحی گود زمین را دارا است. بنابراین در زمین‌های ماورای این استحکامات ساحلی امکان سیل گرفتگی و آسیب دیدگی متصور است. عواملی مانند طوفان‌های سهمگین طوفان‌های برق آسا، جزر و مد بلند، پدیده تسونامی یا ترکیب این‌ها، باعث ایجاد سیلاب‌های دریایی می‌گردند. از آنجائیکه اکثر مناطق شهری در کنار ساحل بنا شده‌اند، این تهدید جدی در تمام نقاط جهان وجود دارد.

بسیاری از رودخانه‌ها که در مرزهای زمین‌های نسبتاً مسطح جاری هستند،دشت‌های سیلابی را تشکیل می‌دهند. در هنگام شدید بودن سیل، جمع شدن گل ولای بروی زمین‌های زراعی باعث کاهش حاصل خیزی آن‌ها خواهد گردید. در فرهنگ‌های کشاورزی اولیه، ارتباط چرخه سالیانه سیل و سال زراعی از اهمیت بالایی برخوردار بوده بخصوص در مورد مصریان باستان ساکن در مجاورت رود نیل و ساکنان بین النهرین در کنار رودخانه‌های دجله و فرات.

سیل معمولاً زمانی بوقوع می‌پیوندد که یک سطح پست زمین از آب پر شده باشد. بدترین حالت‌های سیل رودخانه‌ای معمولاً در زمین‌های حاشیه‌ای یک رود جاری می‌شود. به عنوان نمونه می‌توان از سیل‌های کوئینزلند در ژانویه سال ۱۹۹۹ نام برد که در آن بخش جنوب شرق کوئینزلند بزیر آب فرو رفت. سیل زمانی رخ می‌دهد که خاک و پوشش گیاهی یک منطقه توانایی جذب کامل آب را نداشته باشد. در این زمان حجم آب به صورت غیرقابل کنترل از طریق کانال‌های رودخانه‌ای یا حفره‌های طبیعی یا مخازن آب دست‌ساز بشر، ریزش می‌نماید.

سیل‌های دوره‌ای به صورت طبیعی در بسیاری از رودخانه‌ها رخ داده و باعث بوجود آمدن مناطقی بنام دشت‌های سیلابی می‌گردد. علت وقوع این سیلاب‌ها بارش باران‌های شدید و گاهی نیز توام با ذوب برف است که باعث طغیان رود خانه و جاری شدن آب در زمین‌های حاشیه‌ای رود می‌شود. نام سیلابی که به یکباره و بدون هیچ فرصت قبلی ایجاد و جاری می‌شود، سیل آنی است. سیلاب‌های آنی معمولاً در اثر بارش بیش از حد در یک منطقه نسبتاً کوچک ایجاد می‌گردند. از سوی دیگر سیل نواحی ساحلی نیز بر اثر بادهای شدید سطح اقیانوس یا بواسطه امواج حاصله از زمین لرزه‌های کف دریا بوجود می‌آید. البته شمار عوامل ایجاد سیل زیاد است.

باران‌های موسمی در کشورهای استوایی مانند بنگلادش، توانایی ایجاد سیل‌هایی خانمان برانداز را دارند. طوفان‌های دریایی موسوم به هاریکان نیز دارای خصوصیاتی هستند که در کل توان ایجاد سیل‌های مخرب را دارند. نام یکی از این خصوصیات طوفان‌های برق آسا (سیل دریایی که ارتفاع آن به ۸ متر می‌رسد) است که در اثر حرکت هاریکان دریایی به سمت ساحل بوجود می‌آید. از انواع دیگر این علل

ترکیب حجم بالای نزولات آسمانی با هاریکان است. مرکز هاریکان از فشاری بسیار پائین برخورد بوده و بنابراین در موقع طوفان، سطح دریا چندین متر به بالا کشیده می‌شود. این نوع از سیل‌های ساحلی بطور مکرر در بنگلادش رخ می‌دهند.

سر منشاء سیل‌های ساحلی در اروپا طوفان‌های سهمگین اطلس هستند که باعث وارد شدن فشار به آب و راندن آن به سمت ساحل می‌گردند. خصوصاً اگر این فرایند با جزر و مد شدید همراه شود، تخریب گر خواهد بود.

سیل‌های آنی ناشی از ذوب برف کوه‌ها، تحت شرایطی نادر و با امتزاج با امواج گرم، به عاملی مخرب تبدیل می‌شوند که باعث ازبین رفتن جان ومال مردم می‌شوند.

زمین لرزه‌های کف دریا، فعالیت جزایر آتشفشانی که بشکل‌گیری مواد مذاب(مانند ترا یا کراکاتتاو) می‌انجامند و ریزش خاک کف دریا بر طبقات قاره‌ای تماماً آبستن موج‌های جزر و مدی بنام تسونامی هستند که باعث تخریب مناطق ساحلی خواهند شد. گزینه «تسونامی» را جهت آشنائی با جزئیات کامل این نوع سیل دریایی، ببینید.

سیل‌ها از متداول‌ترین فجایع طبیعی در سراسر جهان بحساب می‌آیند. از اینرو،بیمه کردن اموال در مقابل نابودی ناشی از وقوع سیل امری بسیار دشوار یا غیرممکن است، زیرا بروز سیل امری نسبتاً قابل پیش‌بینی محسوب می‌گردد.

پیش‌بینی سیل

هدف از پیش‌بینی سیل برآورد دبی جریان و سطح سیلابی است که در یک دوره بازگشت مشخص (مثلاً در یک دوره ۲۵، ۵۰ یا ۱۰۰ ساله) احتمال وقوع آن وجود دارد. نتایج این پیش‌بینی که سیلاب طراحی نام دارد، به عنوان مبنایی برای انتخاب روش‌های مقابله با سیل مورد استفاده قرار می‌گیرد. سیلاب طراحی معمولاً بر مبنای هزینه لازم برای کنترل آن و میزان ریسک و خطری که تخریب سیستم کنترل سیلاب پیشنهادی برای جان انسان‌ها دارد، انتخاب می‌شود.

در مواردی که گسیختگی سازه آبی منجر به از دست رفتن جان انسان‌ها و اموال زیادی بشود، طراحی بر مبنای سیلابها با احتمال رخداد کمتر و دوره بازگشت طولانی تر، مثلاً سیلاب ۱۰۰۰ ساله و حتی بیشتر، انجام می‌شود. سطح گسترش و ارتفاع این سیلابها بیش از سیلابهایی است که از احتمال رخداد بیشتری برخور دارند. پیش‌بینی سیلاب طراحی به دو صورت تحلیلی و زمین‌شناسی انجام می‌شود که اغلب مکمل یکدیگرند. عواملی که برای پیش‌بینی تحلیلی سیلاب مورد توجه قرار می‌گیرند شامل موارد زیر است.

بررسی توپوگرافی بخشی از حوضه آبریز که جریان آب را به منطقه مورد مطالعه تأمین می‌کند.

تعیین نوع پوشش سطح زمین (سنگ، خاک، گیاهان)، جهت تخمین نسبت آب جاری شده به آب نفوذی و تبخیرشده.

تعیین بزرگترین رگبار و بارندگی محتمل با توجه به داده‌های موجود.

توجه به فصل، زیرا شرایطی مثل اشباع بودن زمین از آب یا پوشیده بودن سطح آن از برف تأثیر مستقیمی بر جریان سطحی آب دارند.

تعیین ظرفیت ذخیره بستر اصلی رود و دشت سیلابی اطراف آن، تغییرات احتمالی در ظرفیت ذخیره بخش‌های پائین رود در آینده نیز مورد توجه قرار گیرد.

محاسبه حداکثر سیل محتمل

بطور کلی محاسبه حداکثر سیل محتمل محتاج برآورد پتانسیل بارش و مقدار و نحوه توزیع بارش در داخل حوضه آبریز است. مقدار آبدهی یا سطح آب رودخانه بر حسب زمان، معمولاً توسط منحنیهای خاصی به نام هیدروگراف نشان می‌دهند. به این منظور اغلب از هیدروگراف واحد استفاده می‌شود. مقدار آبدهی رود در یک مدت زمان مشخص از روی هیدروگراف قابل محاسبه است.

به منظور پیش‌بینی سیل معمولاً مقادیر محاسبه شده برای جریان به تراز (ارتفاع) آب تبدیل می‌شود. مبنای پیش‌بینیهای زمین‌شناسی شامل تعیین مرزهای دشت سیلابی توسط تصاویر فضایی و عکسهای هوایی، جهت تعیین پراکندگی آبرفتها و خاکهای جدید (کواترنر) در دره و شناسایی اشکالی که به وقوع سیل مربوط می‌شوند، ازجمله پادگانه‌ها، گودالها و مانند آن است، می‌باشد.

این بررسیها زمان دقیق وقوع یک سیل در گذشته را مشخص نمی‌سازد. بلکه ضمن تأثیر وقوع آن در زمان‌های جدید زمین‌شناسی احتمال رخداد مجدد آن را گوشزد می‌کند. نتایج بررسیهای زمین‌شناسی مخصوصاً در جاهایی که رکود طولانی از وضعیت آب و هوایی وجود ندارد، می‌تواند از روش تحلیلی دقیق تر باشد.

نقش جنگل در جلوگیری از بروز سیلاب‌ها

در هنگام ریزش آب باران‌های سنگینی که باعث بروز سیلاب‌ها می‌شوند، ذرات آب با شاخ و برگ درختان جنگل برخورد می‌کنند و تا حد زیادی از سرعت آن‌ها کاسته می‌شود. همچنین خاک جنگل هم پوشیده از شاخ و برگ گیاهان و درختان است که باعث جذب آب می‌شود و جویبارهایی با آب ذلال را به وجود می‌آورد.

اطلاع از چگونگی جریان، حجم، شدت، مدت، مکان و بالاخره زمان وقوع سیلها اهمیت ویژه‌ای در طراحی و نگهداری سازه‌های مهندسی، مخصوصاً تأسیسات آبی و همچنین پیش‌بینی خطرات و زیانهای احتمالی ناشی از سیل دارد. به دلیل شرایط آب و هوایی کشورمان سیلابها، چه از نوع بهاره و ناشی از ذوب برف باشند و چه از نوع ناگهانی ناشی از رگبار، بخش عمده‌ای از جریان سطحی اغلب رودهای حوضه مرکزی را تشکیل می‌دهد.

انواع مدارهای غیر زمین آهنگ

انواع مدارهای غیر زمین آهنگ

ماهواره های مدار پایینی زمین (LEO)
به ماهواره‌هایی که در فاصله نسبتاً کمی از سطح زمین قرار دارند، ماهواره‌های مدار پایینی زمین یا لئو ( LEO: Low Earth Orbit ) می‌نامند. گفته می‌شود. بیشترین ارتفاع این نوع ماهواره‌ها از سطح زمین بین ۱۶۰ تا ۲۰۰۰ کیلومتر (۱۰۰–۱۲۴۰ مایل) از سطح زمین است. مسیر حرکت این ماهواره‌ها از غرب به شرق و همجهت با دَوَران زمین به دور خودش است. زمان یک دور چرخش به دور زمین در این مدارها، حدود ۹۰ دقیقه است.
به دلیل نزدیکی فاصلهٔ این نوع ماهواره‌ها از سطح زمین، سرعت حرکت این ماهواره‌ها خیلی بیشتر از سرعت دوران زمین بدور خودش است؛ سرعت این گونه ماهواره‌ها باید به حدی باشد تا به زمین سقوط نکنند. گاهی سرعت آنها به ۲۷٬۰۰۰ کیلومتر بر ساعت نیز می‌رسد. برخی از ماهواره‌های هواشناسی،ماهواره‌های سنجش از دور و ماهواره‌های جاسوسی از این نوع‌اند.

ماهواره های مدار میانی (MEO)
طبق تعریف مدارهای بالای لئو (بالای ۲۰۰۰ کیلومتر) و زیر مدار ژئو (۳۶۰۰۰ کیلومتر) را مدارهای میانی با علامت اختصاری مئو ( MEO: Medium Earth Orbit ) می‌نامند. در این مدارها معمولا ماهواره‌های مکان یاب، مانند سامانه جی‌پی‌اس امریکا، گلوناس روسیه و گالیله اروپا، قرار می‌گیرند. ماهواره‌های مخابراتی پوشش دهنده قطب‌های شمال و جنوب نیز در این مدارها مستقر می‌شوند. پریود مداری این مدارها از ۲ تا ۲۴ ساعت متغیر است.

ماهواره های مدار بیضوی بالا (HEO)
مدارهای با بیضویت بالا با نام اختصاری هئو ( HEO: Highly Elliptical Orbit ) با این مشخصه بارز شناخته می‌شوند که ارتفاع نقطه حضیض آنها بسیار کم و ارتفاع نقطه اوج‌شان بسیار زیاد است. این ویژگی سبب می‌شود ماهواره مدت زیادی را برای رسیدن و عبور از نقطه اوج در آسمان محل طی کند و مدتی طولانی را در آسمان منطقه مورد نظر به سر برد. ابن مدت زمان گاهی بیش از دوازده ساعت طول می کشد. این در حالی است که عبور از نقطه حضیض به سرعت انجام می‌گیرد و طی این مرحله بسیار کوتاه‌تر است. این مدارها برای پاره‌ای از کاربردهای مخابراتی مناسب هستند. به عنوان مثال از آنجایی که مدار زمین‌ثابت برای کشورهایی مانند روسیه که در عرض‌های جغرافیایی بالا قرار گرفته‌اند چندان مناسب نیست این مدارها پوشش‌دهی بهتری برای این کشورها فراهم می‌کنند. از جمله این مدارها به مدار مولنیا و مدار توندرا می‌توان اشاره کرد.
AWT IMAGE

تفاهم نامه همکاری بین شرکت مهندسین مشاور جهان نقشه پرداز و شرکت مهندسین مشاور چهارگوشه آسمان شهر منعقد شد.
در راستای توسعه فعالیت ها و هم افزایی در حوزه فعالیت های مشترک در عرصه ژئوماتیک و شهرسازی،تفاهم نامه همکاری مابین شرکت مهندسین مشاور جهان نقشه پرداز و شرکت مهندسین مشاور چهار گوشه آسمان منعقد گردید.
در این تفاهم نامه که در ۱۶ اسفند ۹۷ به امضا رسید طرفین در خصوص انتقال تجربیات و فناوری ها به یکدیگر،برگزاری مشترک سمینار ها،کنفرانس ها و نمایشگاه های مرتبط ،ایجاد کنسرسیوم جهت اجرای پروژه های مرتبط و سایر فعالیت های مشترک توافق نمودند.
گفتنی است شرکت مهندسین مشاور جهان نقشه پرداز گواهینامه صلاحیت خدمات مشاوره نقشه برداری زمینی و فتوگرامتری و شرکت چهارگوشه آسمان شهر گواهینامه صلاحیت خدمات مشاوره شهرسازی از سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور دارند‌.

۲۳۳ نکته اجرایی ساختمان

۲۳۳ نکته اجرایی ساختمان

– برای اندازه گیری عملیات خاکی در متره و برآورد از واحد متر مکعب استفاده می شود.
۲- آجر خطائی ، آجری است که در اندازهای ۵×۲۵×۲۵ سانتیمتر در ساختمانهای قدیمی برای فرش کف حیاط و غیره بکار می رفت
۳- چنانچه لازم باشد در امتداد دیواری با ارتفاع زیاد که در حال ساختن آن هستیم بعدا دیوار دیگری ساخته شودباید لاریز انجام دهیم
۴- هرگاه ابتدا و انتهای یک دیوار در طول دیوار دیگری بهم متصل شود ، به آن دیوار در تلاقی گفته می شود.
۵- در ساختمانهای مسکونی (بدون زیرزمین)روی پی را معمولا بین ۳۰ تا ۵۰ سانتی متر از سطح زمین بالاتر می سازند که نام این دیوار کرسی چینی است.
۶- قوس دسته سبدی دارای زیبایی خاصی بوده و در کارهای معماری سنتی استفاده می شود.
۷- حداقل ارتفاع سرگیر در پله ۲ متر می باشد.
۸- ویژگیهای سقف چوبی :
الف)قبلا عمل کلافکشی روی دیوار انجام می گیرد
ب)عمل تراز کردن سقف در کلاف گذاری انجام می شود
ج)فاصله دو تیر از ۵۰ سانتیمتر تجاوز نمی کند
د)تیرها حتی الامکان هم قطر هستند.
۹- گچ بلانشه کندگیر بوده ولی دارای مقاومت زیاد مانند سیمان سفید است.

۱۰- به سیمان سفید رنگ معدنی اکسید کرم اضافه می کنند تا سیمان سبز به دست آید.
۱۱- سنگ جگری رنگ که سخت ، مقاوم و دارای رگه های سفید و در سنندج و خرم آباد فراوان است.
۱۲- دستگاه کمپکتور ، دستگاهی است که فقط سطوح را ویبره می کند ، زیر کار را آماده و سطح را زیر سازی می کند.
۱۳- عمل نصب صفحات فلزی (بیس پلیتها) در زمان ۴۸ ساعت بعد از بتن ریزی صورت می گیرد.
۱۴- زمانی که خاک (زمین) بسیار نرم بوده و مقاومت آن کمتر از یک کیلوگرم بر سانتیمتر مربع باشد از فونداسیون پی صفحه ای استفاده می گردد.
۱۵- قطر دایره بتون خمیری ، بر روی صفحه مخصوص آزمایش آب بتون ، حدود ۳۰ تا ۳۵ سانتیمتر می باشد.
۱۶- حدود درجه حرارت ذوب شدن خاک آجر نسوز ۱۶۰۰ درجه می باشد.
۱۷- نام آجری که از ضخامت نصف شده باشد ، آجر نیم لایی نامیده می شود.
۱۸- نام دیوارهای جداکننده و تقسیم پارتیشن نام دارد.
۱۹- عمل برداشتن خاک کف اطاق و ریختن و کوبیدن سنگ شکسته بجای آن را بلوکاژ می گویند.

۲۰- زمین غیر قابل تراکم هوموسی نامیده می شود.
۲۱- عمق پی های خارجی یک ساختمان در مناطق باران خیز حداقل ۵۰ سانتیمتر است.
۲۲- نام فضای موجود بین دو ردیف پله چشم نامیده می شود.
۲۳- در سقف های چوبی حداکثر فاصله دو تیر ۵۰ سانتیمتر است.
۲۴- سیمان نوع اول برای دیوارها و فونداسیونهای معمولی استفاده میگردد.
۲۵- اکسید آهن را برای تهیه سیمان قرمز رنگ ، با کلینگر سیمان سفید آسیاب می کنند.
۲۶- نام دیگر لوله های سیاه بدون درز مانسمان نام دارد.
۲۷- سریعترین و عملی ترین وسیله اجرای اتصالات ساختمان ،پلها و نظایر جوش می باشد.
۲۸- حاقل درجه حرارت برای بتن ریزی ۱۰ درجه می باشد.
۲۹- ضخامت اندود سقف با ملات گچ و خاک باید بین ۱ تا ۲ سانتیمتر باشد.

۳۰- اندود زیر قیروگونی ، ماسه سیمان است.
۳۱- چنانچه گودبرداری از سطح زمین همسایه پائین تر باشد ، حداکثر فاصله شمعها ۵/۲ متر می باشد.
۳۲- در پی کنی های کم عمق در زمین های ماسه ای حدود زاویه شیب ۳۰ تا ۳۷ درصد می باشد.
۳۳- برای ایجاد مقاومت مناسب در طاق ضریس حداقل خیز قوس باید ۳ سانتیمتر باشد.
۳۴- لوله های مانسمان سیاه و بدون درز ، گاز رسانی
۳۵- در بتون ریزی دیوارها و سقفها ، صفحات قالبی فلزی مناسب ترند.
۳۶- از اسکدیپر برای خاکبرداری ، حمل ، تخلیه و پخش مواد خاکی استفاده می گردد.
۳۷- اتصال ستون به فونداسیون به وسیله ستکا انجام می گیرد.
۳۸- برای لوله کشی فاضلاب یهتر است از لوله چدنی استفاده گردد.
۳۹- پر کردن دو یا سه لانه از تیرآهن لانه زنبوری در محل تکیه گاهها جهت ازدیاد مقاومت برشی است.

۴۰- بهترین و با استفاده ترین اتصالات در اسکلت فلزی از نظر استحکام و یک پارچگی اتصالات با جوش است.
۴۱- ارتفاع کف داربست جهت اجرای طاق ضربی تا زیر تیرآهن سقف برابر است با قدبنا+پنج سانتیمتر.
۴۲- در ساختمانهای مسکونی کوچک (یک یا دو طبقه) قطر داخلی لوله های گالوانیزه برای آب رسانی باید ۲/۱ اینچ باشد.
۴۳- وجود سولفات سدیم،پتاسیم و منیزیم محلول در آب پس از ترکیب با آلومینات کلسیم و سنگ آهک موجود در سیمان سبب کم شدن مقاومت بتون می گردد.
۴۴- زمان نصب صفحات بیس پلیت معمولا باید ۴۸ ساعت پس از بتون ریزی فونداسیون انجام شود.
۴۵- برای ساخت بادبند بهتر است از نبشی ، تسمه ، ناودانی و میلگرد استفاده گردد.
۴۶- هدف از شناژبندی کلاف نمودن پی های بنا به یکدیگر و مقاومت در برابر زلزله می باشد.
۴۷- سقفهای کاذب معمولا حدود ۳۰ تا ۵۰ سانتیمتر پایین تر از سقف اصلی قرار می گیرد.
۴۸- قلاب انتهایی در میلگردهای یک پوتربتونی برای عامل پیوند بیشتر آرماتور در بتون می باشد.
۴۹- حد فاصل بین کف پنجره تا کف اطاق را دست انداز پنجره میگویند.

۵۰- در ساخت کفراژ ستونها ، قالب اصلی ستون بوسیله چوب چهارتراش مهار می گردد.
۵۱- طول پله عبارت است از جمع کف پله های حساب شده با احتساب یک کف پله بیشتر.
۵۲-آجر جوش بیشتر در فونداسیون مورد استفاده قرار می گیرد.
۵۳- اثر زنگ زدگی در آهن با افزایش قلیایت در فلز نسبت مستقیم دارد.
۵۴-از امتیازات آجر لعابی صاف بودن سطوح آن ، زیبایی نما ، جلوگیری از نفوز آب می باشد.
۵۵- در کوره های آجرپزی بین خشتها صفحه کاغذی قرار می دهند.
۵۶- بهترین نمونه قطعات کششی ضلع تحتانی خرپاها می باشد.
۵۷- تیرهای بتن آرمه، خاموتها(کمربندها) نیروی برشی را خنثی می کنند.
۵۸- چسبندگی بتون و فولاد بستگی به اینکه آرماتورهای داخل بتون زنگ زده نباشد.
۵۹-شیره یا کف بتون زمانی رو می زند که توسط ویبره کردن هوای آزاد داخل بتون از آن خارج شده باشد.

۶۰- آلوئک در اثر وجود دانه های سنگ آهن در خشت خام در آجرها پدیدار می گردد.
۶۱- خشک کردن چوب به معنی گرفتن شیره آن است.
۶۲- لغاز به معنی پیش آمدگی قسمتی از دیوار.
۶۳-مقدار کربن در چدن بیشتر از سرب است.
۶۴- لوله های آب توسط آهک خیلی زود پوسیده می شود.
۶۵- آجر سفید و بهمنی در نمای ساختمان بیشترین کاربرد را دارد.
۶۶- آجر خوب آجری است که در موقع ضربه زدن صدای زنگ بدهد.
۶۷-لاریز یعنی ادامه بعدی دیوار بصورت پله پله اتمام پذیرد.
۶۸-کرم بندی همیشه قیل از شروع اندود کاری گچ و خاک انجام می گیرد.
۶۹- برای خم کردن میلگرد تا قطر ۱۲ میلیمتر از آچار استفاده می گردد.

۷۰- اسپریس یعنی پاشیدن ماسه و سیمان روان و شل روی دیوار بتونی.
۷۱- برای دیرگیری گچ ساختمانی از پودر آهک شکفته استفاده می گردد.
۷۲- مشتو یعنی ایجاد سوراخهائی در سطح خارجی دیوارها جهت ساختن داربست.
۷۳- بتون معمولا پس از ۲۸ روز حداکثر مقاومت خود را به دست می آورد.
۷۴- پیوند هلندی از اختلاط پیوندهای کله راسته و بلوکی شکل می گیرد.
۷۵- وجود بند برشی در پیوند مقاومت دیوار را ضعیف می کند.
۷۶- کاملترین پیوند از نظر مقاومت در مقابل بارهای فشاری وارده پیوند بلوکی می باشد.
۷۷- قپان کردن در اصطلاح یعنی شاقولی نمودن نبش دیواره.
۷۸- خط تراز در ساختمان برای اندازه برداریهای بعدی و مکرر در ساختمان است.
۷۹-ضخامت و قطر کرسی چینی در ساختمانها بیشتر از دیوارهاست.

۸۰- پارتیشن میتواند از جنس چوب ، پلاستیک و فایبرگلاس باشد.
۸۱- از دیوارهای محافظ برای تحمل بارهای افقی و مایل استفاده می شود.
۸۲- ملات باتارد از مصالح ماسه ، سیمان و آهک ساخته می شود.
۸۳- مقدار عمق سطوح فونداسیونها از زمین طبیعی در همه مناطق یکسان نیست.
۸۴- ملات ساروج از مصالح آهک ، خاکستر ، خاک رس ، لوئی و ماسه بادی ساخته می شود.
۸۵- ملات در دیوار چینی ساختمان حکم چسب را دارد.
۸۶- ملات آبی اگر بعد از ساخته شدن از آب دور نگهداشته شود فاسد می گردد.
۸۷- در مجاورت عایقکاری (قیروگونی)از ملات ماسه سیمان استفاده می شود.
۸۸- برای ساخت ملات باتارد آب + سیمان ۲۵۰+آهک ۱۵۰+ ماسه
۸۹-پیه دارو ترکیبی از مصالح آهک ، خاک رس ، پنبه و پیه آب شده

۹۰-ابعاد سرندهای پایه دار ۱ تا ۵/۱ عرض و طول ۵/۱ تا ۲ متر .
۹۱-معمولا برای کرم بندی دیوارهای داخلی ساختمان(اطاقها) از ملات گچ و خاک استفاده می شود.
۹۲- طرز تهیه گچ دستی یا گچ تیز عبارت است از مقداری آب + گچ بااضافه مقداری سریش.
۹۳- وجود نمک در ملات کاه گل موجب میشود که در آن گیاه سبز نشود.
۹۴- هنگام خودگیری حجم گچ ۱ تا ۵/۱ درصد اضافه می شود.
۹۵- گچ کشته یعنی گچ الک شده ورزداده + آب.
۹۶- اندودهای شیمیایی در سال ۱۹۴۸ کشف شد که ترکیب آن پرلیت ، پنبه نسوز مواد رنگی و میکا می باشد که بعد از ۸ ساعت خشک میشوند و بعد از دو تا سه هفته استحکام نهایی را پیدا می کنند و در مقابل گرما ، سرما و صدا عایق بسیار خوبی هستند.
۹۷- سرامیک بهترین عایق صوتی است ، زیرا سلولهای هوایی بسته ای دارد که ضخامت آن ۶ تا ۱۰ میلیمتر است.
۹۸- آکوسیت نیز عایق خوبی برای صداست.
۹۹- اندازه سرندهای چشم بلبلی ۵ میلیمتر است.

۱۰۰- سرند سوراخ درشت به سرند میلیمتری مشهور است.
۱۰۱- اندودهای هوایی یعنی اندودی که در مقابل هوا خودگیری خود را انجام می دهند.
۱۰۲- ترکیب اندود تگرگی یا ماهوئی پودر سفید سنگ + سیمان رنگی +آب (در حالت شل) می باشد.
۱۰۳- وقتی با سنگ سمباده و آب روکار سیمانی را می شویند تا سنگهای الوان خود را نشان دهند به اصطلاح آب ساب شده می گویند.
۱۰۴- کار شیشه گذاری در آب ساب و شسته انجام می گیرد.
۱۰۵- فرق اندود سقف با دیئار در فضاهای بسته (مانند اطاق) این است که اندود سقف سبک و دیوارها معمولی می باشد.
۱۰۶- مهمترین عامل استفاده از اندود در سقف های چوبی محافظت از آتش سوزی می باشد.
۱۰۷- سقفهایی با تیرآهن معمولی طاق ضربی و بتنی مسلح در درجه حرارت ۴۰۰ تا ۵۰۰ درجه تغییر شکل پیدا می کنند.
۱۰۸- ضخامت اندود گچ و خاک حدودا ۲ سانتیمتر است.
۱۰۹- توفال تخته ۳۰ تا ۴۰ سانتیمتری که تراشیده و سبک است.

۱۱۰- علت ترک اندود در سقفهای چوبی افت تیرهاست.
۱۱۱- سقف کاذب در مقابل گرما ، سرما ، رطوبت و صدا عایق خوبی به حساب می آید.
۱۱۲- در زیر سازی سقف جهت اجرای اندود در کنار دریا از نی بافته شده بیشتر استفاده مس شود.
۱۱۳- توری گالوانیزه در نگهداری پشم شیشه در سقفهای سبک ، سطح دیوارهای قیراندود و سطح تیرآهنهای سقف کاربرد دارد.
۱۱۴- مصرف میلگرد جهت اجرای زیر سازی سقفهای کاذب ۹ عدد در هر متر مربع می باشد.
۱۱۵- موارد اصلی استفاده از سقفهای کاذب بیشتر به منضور کم کردن ارتفاع ، عبور کانالها و لوله ها و زیبایی آن می باشد که شبکه آن حتما باید تراز باشد.
۱۱۶- بهتر است در سقفهای بتونی میله های نگهدارنده سقف کاذب قبل از بتون ریزی کار گذاشته شود.
۱۱۷- در سقفهای کاذب مرتبط با هوای آزاد(مانند بالکن) اندود گچ + موی گوساله و آهک استفاده می شود.
۱۱۸- شالوده در ساختمان یعنی پی و فونداسیون.
۱۱۹- ابعاد پی معمولا به وزن بنا و نیروی وارده ، نوع خاک و مقاومت زمین بستگی دارد.

۱۲۰- در نما سازی سنگ ، معمولا ریشه سنگ حداقل ۱۰ سانتیمتر باشد.
۱۲۱- در فشارهای کم برای ساخت فونداسیونهای سنگی از ملات شفته آهک استفاده می شود و برای ساخت فونداسیونهایی که تحت بارهای عظیم قرار می گیرند از ملات ماسه سیمان استفاده می شود.
۱۲۲- در ساختمان فونداسیونهای سنگی پر کردن سنگهای شکسته را میان ملات اصطلاحا پر کردن غوطه ای می نامند.
۱۲۳- پخش بار در فونداسیون سنگی تحت زاویه ۴۵ درجه انجام می گیرد.
۱۲۴- در ساختمانهای آجری یک طبقه برای احداث فونداسیون اگر از شفته آهکی استفاده شود اقتصادی تر است.
۱۲۵- در پی های شفته ای برای ساختمانهای یک تا سه طبقه ۱۰۰ تا ۱۵۰ کیلو گرم آهک در هر متر مکعب لازم است.
۱۲۶- اصطلاح دو نم در شفته ریزی یعنی تبخیر آب و جذب در خاک.
۱۲۷- معولا سنگ مصنوعی به بتن اطلاق می شود.
۱۲۸- زاویه پخش بار فنداسیون بتنی نسبت به کناره ها در حدود ۳۰ تا ۴۵ درجه می باشد.
۱۲۹- بتن مکر برای پر کردن حجمها و مستوی کردن سطوح کاربرد دارد.

۱۳۰- مهمترین عمل ویبراتور دانه بندی می باشد.
۱۳۱- معمولا بارگذاری در قطعات بتنی بجز تاوه ها پس از هفت روز مجاز می باشد.
۱۳۲- از پی منفرد بیشتر در زمینهای مقاوم استفاده می شود.
۱۳۳- بتون مسلح یعنی بتن با فولاد.
۱۳۴- از نظر شکل قالبندی برای فونداسیونها قالب مربع و مسطیل مقرون به سرفه مس باشد.
۱۳۵- پی های نواری در عرض دیوارها و زیر ستونها بکار می رود و در صورتیکه فاصله پی ها کم باشد و با دیوار همسایه تلاقی نماید پی نواری بیشترین کاربرد را دارد.
۱۳۶- در آسمان خراشها ، معمولا از پی ژنرال فونداسیون استفاده می شود و وقتی از این نوع پی در سطحی بیش از سطح زیر بنا استفاده شود زمین مقاوم و بارهای وارده بیش از تحمل زمین است.
۱۳۷- هرگا فاصله پی ها از هم کم بوده یا همدیگر را بپوشند یا یک از پی ها در کنار زمین همسایه قرار گیرد از پی های مشترک استفاده می شود.
۱۳۸- اصطلاح ژوئن درز انبساط است.
۱۳۹- میتوان به جای دو پی با بار مخالف از پی ذوزنقه ای استفاده کرد.

۱۴۰- بهترین و مناسب ترین نوع پی در مناطق زلزله خیز پی رادیه ژنرال است.
۱۴۱- در اجرای شناژبندی جهت اتصال به فونداسیون معمولا شناژها از بالا و پایین همسطح هستند.
۱۴۲- در کفراژبندی پی چهارگوش از نظر سرعت و اجرا اقتصادی تر است.
۱۴۳- در عایق بندی از گونی استفاده می کنیم ،زیرا از جابجایی قیر جلوگیری می کند و حکم آرماتور را دارد که در پشت بام از جلو ناودان به بعد پهن می شودکه در ۲ لایه گونی انجام می گیردکه گونی ها در لایه بعدی نسبت به لایه قبل با زاویه ۹۰ درجه برروی هم قرار می گیرند.
۱۴۴- زیر قیروگونی از اندود ملات ماسه سیمان استفاده می شود که بعضی از مهندسان در زیر قیر اندود ملات ماسه آهک استفاده می کنند که در اینصورت قیروگونی فاسد می شود.
۱۴۵- از قلوه سنگ (ماکادام) در طبقه هم کف می توانیم بجای عایق کاری استفاده کنیم که ضخامت آن حدود ۴۰-۳۰ سانتیمتر خواهد بود.
۱۴۶- اگر در عایقکاری ، قیر بیش از حد معمول مصرف شود باعث می شود قیر در تابستان جابجا شود.
۱۴۷- عایقکاری قیروگونی می بایست از سر جانپناه حدودا ۲۰ سانتیمتر پایینتر شروع شود و قیروگونیی که روی جانپناه کشیده می شود برای جلوگیری از نفوذ بارش با زاویه است.
۱۴۸- سطح فونداسیون به این دلیل عایق می شود که از مکش آب توسط ملات دیوار چینی ها به بالا جلوگیری میکند.
۱۴۹- در عایقکاری عمودی روی دیوارهای آجری بهتر است که از اندود ماسه سیمان استفاده شود.

۱۵۰- اصطلاح زهکشی یعنی جمع کردن و هدایت آب ،که فاصله آبروها در زهکشی باید به حدی باشد که به پی ها نفوذ نکند.
۱۵۱- اگر توسط سفال زه کشی کنیم باید حتما درز قطعات را با ملات پرکنیم.
۱۵۲- حداقل شیب لوله های زه کشی به سمت خوضچه ۲ تا ۴ درصد می باشد.
۱۵۳- حداقل شیب لوله های فاضلاب ۲ درصد است.
۱۵۴- برای جلوگیری از ورود بو به داخل ساختمان ، شترگلو را نصب می کنند.
۱۵۵- علیترین نوع لوله کشی فاضلاب از نوع چدنی می باشد که با این وجود در اکثر ساختمانها از لوله های سیمانی استفاده می شود که ضعف این لوله ها شکست در برابر فشارهای ساختمان می باشد.
۱۵۶- سنگ چینی به سبک حصیری رجدار بیشتر در دیوار و نما سازی استفاده می شود.
۱۵۷- ضخامت سنگهای کف پله و روی دست انداز پنجره ۵/۴ سانتیمتر می باشد.
۱۵۸- جهت اتصال سنگهای نما به دیوار استفاده از ملات ماسه سیمان و قلاب مناسبتر می باشد که جنس قلابها از آهن گالوانیزه می باشد.
۱۵۹- سنگ مسنی معمولا در روی و کنار کرسی چینی نصب می شود و زوایای این سنگ در نماسازی حتما بایستی گونیای کامل باشد.

۱۶۰- در نما سازی طول سنگ تا ۵ برابر ارتفاع آن می تواند باشد.
۱۶۱- معمولا ۳۰ درصد از سنگهای نما بایستی با دیوار پیوند داشته باشند که حداقل گیر سنگهای نما سازی در داخل دیوار ۱۰ سانتیمتر است.
۱۶۲- در بنائی دودکشها باستی از مخلوطی از اجزاء آجر استفاده شود.
۱۶۳- در علم ساختمان دانستن موقیعت محلی ، استقامت زمین ، مصالح موجود ، وضعیت آب و هوایی منطقه برای طراحی ساختمان الزامی می باشد.
۱۶۴- در طراحی ساختمان ابتدا استقامت زمین نسبت به سایر عوامل الویت دارد و لازم به ذکر مقاومت خاکهای دستی همواره با زمین طبیعی جهت احداث بنا هرگز قابل بارگذاری نیست.
۱۶۵- زمینهای ماسهای فقط بار یک طبقه از ساختمان را می تواند تحمل کند.
۱۶۶- هنگام تبخیر آب از زیر پی های ساختمان وضعیت رانش صورت می گیرد.
۱۶۷- زمینی که از شنهای ریز و درشت و خاک تشکیل شده دج نامیده می شود که مقاومت فشاری زمینهای دج ۱۰-۵/۴ کیلوگرم بر سانتیمتر مربع می باشد.
۱۶۸- مطالعات بر روی خاک باعث می گردد وضع فونداسیون ، ابعاد و شکل آن بتوانیم طراحی کنیم.
۱۶۹- در صحرا برای آزمایش خاک از چکش و اسید رقیق استفاده می گردد.

۱۷۰- سیسموگراف همان لرزه نگار است.
۱۷۱- خاکی که برنگ سیاه قهوه ای باشد مقاومتش بسیار عالی است که نفوذ آب در آنها کم و به سختی انجام می گیرد.
۱۷۲- سنداژیا گمانه زنی همان میله زدن در خاک و برداشت خاک از زمین می باشد.
۱۷۳- اوگر همان لوله حفاری است.
۱۷۴- خاک چرب به رنگ سبز تیره و دارای سیلیکات آلومینیوم آبدار است.
۱۷۵- معیار چسبندگی خاک این است درصد دانه های آن کوچکتر از ۰۰۲/۰ میلیمتر باشد.
۱۷۶- اصطلاحا خاک مرغوب زد نامگذاری می شود.
۱۷۷- برای جلوگیری از ریزش بدنه و ادامه پی کنی و همین طور جلوگیری از نشست احتمالی ساختمان همسایه و واژگونی آن و جلوگیری از خطرات جانی باید دیوار همسایه را تنگ بست که تحت زاویه ۴۵ درجه انجام می گیرد.
۱۷۸- دیوار اطراف محل آسانسور معمولا ازمصالح بتون آرمه می سازند.
۱۷۹- پی سازی کف آسانسور معمولا ۴۰/۱ متر پایین تر از کفسازی است.

۱۸۰- قدیمی ترین وسیله ارتباط دو اختلاف سطح بواسطه شیب را اصطلاحا رامپ می گویند که حداکثر شیب مجاز آن ۱۲ درصد می باشد که ات ۵/۲ درصد آن را میتوان افزایش داد.
۱۸۱- برای ساختن پله گردان بیشتر از مصالح بتون آرمه و آهن استفاده می شود.
۱۸۲- پله معلق همان پله یکسر گیردار است.
۱۸۳- پله آزاد در ورودی ساختمان به حیاط یا هال و نهار خوری استفاده می شود.
۱۸۴- پله های خارجی ساختمان حتی الامکان می بایست آجدار باشد.
۱۸۵- به فضای موجود بین دو ردیف پله چشم پله می گویند.
۱۸۶- فواصل پروفیل های جان پناه پله ۱۲-۷ سانتیمتر می باشد.
۱۸۷- شاخکهای فلزی جتنپناه بهتر است که از پهلو به تیر آهن پله متصل شود.
۱۸۸- سرگیر یا حدفاصل بین دو ردیف پله که رویهم واقع می شوند حداقل ۲ متر می باشد.
۱۸۹- طول پله مساوی است با تعداد کف پله منهای یک کف پله.

۱۹۰- پیشانی پله به سنگ ارتفاع پله اطلاق می شود.
۱۹۱- برای جلوگیری از سرخوردن در پله لب پله ها را شیار و اجدار می سازند و گاهی اوقات لاستیک می کوبند
۱۹۲- اتصال پله های بالا رونده به دال بتنی (پاگرد) یه روی دال بتنی متصل می شوند ولی پله های پایین رونده در دال بتنی بایستی به مقابل دال بتنی وصل شوند.
۱۹۳- اجرای جانپناه پله معمولا با مصالح چوبی زیاتر می باشد.
۱۹۴- پله هایی که مونتاژ می شوند به پله های حلزونی معروف هستند.
۱۹۵- از نظر ایمنی اجرای پله فرار با مصالح بتنی مناسبتر است.
۱۹۶- تیرهای پوشش دهنده بین دو ستون (روی پنجره ها و درب ها ) نعل درگاه نام دارد که انتقال بار توسط آن یکنواخت و غی یکنواخت است.
۱۹۷- گره سازی در چهار چوبهای درب و پنجره و دکوراسیون بکار می رود.
۱۹۸- تحمل فشار توسط بتن و تحمل کشش توسط فولاد را به اصطلاح همگن بودن بتن و فولاد می نامند.
۱۹۹- بالشتک بتونی در زیرسری تیرآهن های سقف مصرف می شود که جنس آن می تواند فلزی ، بتونی زیر سری و بتونی مسلح باشد.

۲۰۰- در اجرای تیر ریزی سقف با تیرآهن ، مصرف بالشتک کلاف بتنی و پلیت مناسبتر است.
۲۰۱- بالشتک های منفرد زیرسری ، حداقل ریشه اش از آکس تیر ریزی سقف ۲۵ سانتیمتر است.
۲۰۲- اجرای مهار تیر ریزی سقف با میلگرد معمول تر می باشد.
۲۰۳- برای تراز کردن تیر ریزی سقف باید بوسیله سیمان همه در یک افق ترازی قرار گیرد.
۲۰۴- طاق ضربی از نظر ضخامت به سه دسته تقسیم می شودکه معمول ترین آن نیم آجره می باشد که مهمترین عامل مقاومت در طاق ضربی خیز قوس مناسب است.
۲۰۵- در زمستان پس از دوغاب ریزی طاق ضربی ، بلافاصله بایستی کف سازی کامل روی سقف انجام شود.
۲۰۶- اگر هوا بارانی باشد پس از اتمام طاق ضربی نباید دوغاب ریخت.
۲۰۷- سقفهای بتنی قابلیت فرم(شکل) گیری بهتری دارند.
۲۰۸- وظیفه انسجام و انتقال نیروها در سقفهای بتنی بعهده آرماتور می باشد.
۲۰۹- اودکادر سقف های بتنی به منظور خنثی کردن نیروی برشی بکار می رود.

۲۱۰- بطور نسبی عمل بتون ریزی بین دو تکیه گاه می بایست حداکثر طی یک روز عملی شود.
۲۱۱- از ویژگی های سقفهای مجوف سبکی آن است که در این سقف ها آرماتور گذاری بصورت خرپا می باشد.
۲۱۲- تفاوت سقف های پیش فشرده با سقف های مجوف سفالی کشیده شدن آرماتورها می باشد.
۲۱۳- حداقل زمان بریدن میلگردها در سقفهای پیش تنیده معمولا ۷ روز می باشد.
۲۱۴- نیروی کششی ذخیره شده در آرماتور سقفهای پیش تنیده عامل خنثی کننده نیروی فشاری است.
۲۱۵- در سقفهای مجوف هنگامی از تیرهای دوبل استفاده می شود که دهانه و طول تیر زیاد باشد.
۲۱۶- قبل از ریختن پوشش بتون در اجرای تیرچه بلوکها ابتدا می بایست سطح تیرچه و بلوک مرطوب شود.
۲۱۷- اصطلاحا میش گذاری در بتن مسلح آرماتورهای شبکه نمره کم اطلاق می گردد.
۲۱۸- حداکثر فاصله دو تیر در سقفهای چوبی ۵۰ سانتیمتر می باشد.
۲۱۹- معمولا زمان باز کردن قالبهای مقعر در سقف های بتونی ۵ روز می باشد.

۲۲۰- استفاده از قالبندی مقعر بتنی در سقفهای اسکلت فلزی و بتنی معمولتر است.
۲۲۱- کابلهای برق در سقفهای مقعر داخل لوله های فولادی تعبیه می شود.
۲۲۲- در ساختمان هایی که بیشتر مورد تهدید آتش سوزی بهتر است نوع بنا بتنی باشد.
۲۲۳- در کارخانه های صنعتی معمولا از سقف اسپیس دکس استفاده می شود.
۲۲۴- اصطلاحا مفهوم سرسرا همان سقف نورگیر است.
۲۲۵- در شیشه خورهای نورگیر سقف برای فضاهای وسیع از سپری استفاده میشود زیرا از خمش در طول جلوگیری می کند.
۲۲۶- مهمترین مزیت سقفهای کاذب آکوستیک بر ساقفهای کاذب عایق در برابر صدا می باشد.
۲۲۷- مهمترین مزیت سقفهای کاذب آلومینیومی عدم اکسیداسیون آن می باشد.
۲۲۸- روش جلوگیری از زنگ زدگی آرماتور در بتن این است که جرم آن را می گیریم و داخل بتن قرار می دهیم.
۲۲۹- اتصال سقف کاذب در راستای دیوارها باعث پیش گیری از جابجایی سقف و ترکهای موئین خواهد شد.

۲۳۰- قرنیز یکطرفه آب را به یک سمت منتقل می کند و هنگامی از قرنیز دو طرفه هنگامی استفاده می شود که دو طرف دیوار آزاد باشد.
۲۳۱- قرنیز حتما باید آبچکان داشته باشد که آبچکان شیاره زیر قرنیز می باشد.
۲۳۲- قرنیزی که توسط آجر چیده می شود هره چینی می نامند.
۲۳۳- قرنیز پای دیوارهای داخلی به منظور جلوگیری از مکش آب توسط گچ و … و جلوگیری از ضربه ها و خراشها استفاده می شود و حتما باید آبچکان داشته باشد.

سیر ایجاد شبکه‌های ژئودزی و ژئودینامیک در ایران؛ از تحویل کار از کارشناسان آمریکایی تا ایجاد ۱۵۸ ایستگاه دائمی در سراسر کشور

سیر ایجاد شبکه‌های ژئودزی و ژئودینامیک در ایران؛ از تحویل کار از کارشناسان آمریکایی تا ایجاد ۱۵۸ ایستگاه دائمی در سراسر کشور

پرسنل فنی سرویس نقشه‌برداری ارتش آمریکا اولین کسانی بودند که به تعیین مختصات ایستگاه‌ها در شبکه‌های مبنایی ژئودزی در ایران پرداختند. فعالیتی که تا سال ۵۷ از سوی آنان زیر نظر اداره جغرافیایی ارتش انجام می‏شد و پس از انقلاب این وظیفه به سازمان نقشه برداری کشور واگذار شد.

به گزارش روابط عمومی سازمان نقشه برداری کشور، دکتر عبدالرضا سعادت مدیرکل ژئودزی و نقشه برداری زمینی و دکتر حمیدرضا نانکلی رئیس اداره ژئودزی و ژئودینامیک این سازمان در مقاله مشترکی با عنوان «تاریخچه شبکه های ژئودزی و ژئودینامیک کشور» به سیر ایجاد این شبکه‎ها از سال ۱۳۳۳ تا کنون پرداخته‎اند.

شرح کامل این مقاله را در ادامه بخوانید:

تاریخچه شبکه های ژئودزی و ژئودینامیک کشور

یکی از مهمترین وظایف سازمان نقشه‌برداری کشور به عنوان نهاد سیاستگذار در امر تهیۀ نقشه و اطلاعات مکانی، ایجاد، حفظ و گسترش شبکه‌های مبنایی به عنوان چارچوب مرجع ملی برای تهیه نقشه‌های قابل اتصال از مناطق مختلف کشور، انجام پروژه‌های نقشه‌برداری، عمرانی، اکتشافی و بسیاری دیگر است. از این رو سازمان نقشه‌برداری از گذشته اقدام به ایجاد و گسترش شبکه‌های مبنایی ژئودزی، ترازیابی دقیق و گرانی‌سنجی با دقت و درجات مختلف در سطح کشور کرده است، بطوریکه امروزه تمامی نقشه‌ها و پروژه‌های نقشه‌برداری کشور با اتصال به این نقاط مبنایی تهیه می‌‌شوند.

در گذشته برای تعیین مختصات ایستگاه‌ها در شبکه‌های مبنایی ژئودزی از روش‌های کلاسیک استفاده می‌شد. در ایران نیز ابتدا اداره جغرافیایی ارتش از سال ۱۳۳۳ تا سال ۱۳۵۷ مسئول انجام عملیات بنیادی ژئودزی و ترازیابی در سطح کشور بوده و در آن دوران عملیات ژئودزی با شرکت پرسنل فنی سرویس نقشه‌برداری ارتش آمریکا (AMS: Army Map Service) انجام می‌گرفت. اولین اقدام ژئودزی بنیادی منجر به ایجاد یک شبکه زنجیره‌ای مثلث‌بندی و چندضلعی با مشخصات شبکه درجه ۱ به طول تقریبی ۲۰۰۰ کیلومتر شامل ۱۲۰ ایستگاه از مرز ترکیه تا مرز پاکستان در امتداد رشته کوههای زاگرس و بر روی قله‌های بلند شد. طول اضلاع این زنجیره در حدود ۲۵ تا ۶۰ کیلومتر بود و اندازه‌گیری‌های آن در سالهای ۱۳۳۵ تا ۱۳۳۷ صورت گرفت ]۱[.

این شبکه در سال ۱۳۳۷ بوسیله AMS بدون در نظر گرفتن جدایی ژئوئید از بیضوی (Geoid Separation) بر روی بیضوی بین‌المللی (هایفورد ۱۹۲۴ با مشخصات a=6378388.000 و f=297.000) محاسبه و به نام اجسمنت ۱۹۵۸ معروف گردید. مبنای مختصات مسطحاتی این شبکه از نقطه‌ای در پوتسدام در آلمان از طریق بسط شبکه ژئودزی اروپایی به ترکیه و ایران منتقل شده است. این شبکه سپس با دو زنجیره دیگر با همان مشخصات فنی یکی در امتداد کرمان– بندرعباس و دیگری در امتداد اصفهان– شیراز و خلیج فارس تکمیل گردید. پس از اتمام اندازه‌گیری دو زنجیره فوق‌الذکر و با در نظرگرفتن یک پروفیل ژئوئید دومین اجسمنت در سال ۱۳۴۷ (۱۹۶۸) انجام شد. تا سال ۱۳۵۶ عملیات دیگری به صورت شبکه پیمایش مشتمل بر ۱۰۵ نقطه واقع در شمال و شمال شرق کشور به انجام رسید. سومین محاسبه شبکه ژئودزی درجه یک شامل ۴۱۸ ایستگاه که به نام اجسمنت ۱۹۷۷ معروف است، در سال ۱۳۵۶ توسط  Defense Mapping Agency Topographic Center (DMATC)انجام شد.

پس از پیروزی انقلاب اسلامی در سال ۱۳۵۸ طبق ماده واحده مصوب شورای انقلاب اسلامی فعالیت‌های بنیادی ژئودزی به سازمان نقشه‌برداری کشور واگذار شد. در این راستا سازمان نقشه‌برداری کشور با تشکیل جلسات تخصصی با حضور کارشناسان مرتبط اقدام به تهیه استاندارد و دستورالعمل ایجاد شبکه ژئودزی درجه یک و شبکه ترازیابی دقیق کشور کرده و اندازه‌گیری‌های مربوطه به روش کلاسیک از سال ۱۳۶۳ تا سال ۱۳۶۹ بر روی شبکه‌های مدنظر آغاز گردید.

بعدها در اوایل به کارگیری ماهواره‌های تعیین موقعیت GPS، در سال ۱۳۶۶ سازمان نقشه‌برداری کشور به سه دستگاه گیرنده ماهواره‌ای WM101 تجهیز شد و پس از انجام تستهای اولیه، اندازه‌گیری چند شبکه با طول‌های متفاوت و پردازش داده‌های جمع‌آوری شده با استفاده از نرم‌افزار POPS مربوط به گیرنده، نتایج به دست آمده حاکی از سهولت کار، سرعت و دقت بالاتر نتایج نسبت به روش کلاسیک قبل بود. لذا مسئولین وقت بر آن شدند که اولویت بالاتری به این سیستم نسبت به روشهای کلاسیک قبل دهند. از این رو شبکه‌ای متشکل از مثلث‌های تقریباً متساوی‌الاضلاع به طول متوسط ۱۰۰ کیلومتر در سطح کشور طراحی شد که اندازه‌گیری‌های مربوط به آن از شهریور ۱۳۶۷ آغاز و تا اواخر پاییز ۱۳۶۹ ادامه یافت. در شبکه طراحی شده تعدادی از ایستگاه‌های شبکه ماهواره‌ای (۱۵ ایستگاه) با شبکه ژئودزی کلاسیک قبل مشترک بود.

در سال ۱۳۷۰ اولین سرشکنی یکپارچه شبکه با استفاده از نرم‌افزار TRAV10 به روش کمترین مربعات انجام و مختصات نقاط شبکه تعیین شد. در این محاسبات از مختصات ۵ ایستگاه مشهد، تبریز، اهواز، سفیدآبه (واقع در جنوب غربی شبکه) و اصفهان با توزیع یکنواخت در کشور که مختصات مطلق آنها به روش نقطه‌ای (Single Point Positioning) با دقت ±۵m تعیین شده بود، استفاده شد. در نهایت مختصات نقاط شبکه ژئودزی ماهواره‌ای درجه یک ایران در سیستم مختصات WGS84 محاسبه و به عنوان نقاط چارچوب مبنایی تهیه نقشه در کشور مورد استفاده قرار گرفت. سیستم مختصات WGS84 در واقع یک سیستم مختصات زمین مرجع جهانی بوده که توسط وزارت دفاع آمریکا برای ماهواره‌های تعیین موقعیت GPS طراحی شده است.

با توجه به اینکه مختصات نقاط در شبکه کلاسیک قدیم بر روی بیضوی هایفورد ۱۹۲۴ محاسبه شده بود، برای برقراری ارتباط بین این دو شبکه، با ثابت فرض‌کردن مختصات ایستگاه چپق‌لو نزدیک مرز ترکیه و مختصات تقریبی ۴ ایستگاه در داخل کشور که قبلاً بر روی آنها اندازه‌گیری‌های داپلر انجام شده بود (گزارش سرشکنی مختصات سال ۱۹۷۷ با دقت ±۱m)، مختصات نقاط شبکه ژئودزی ماهواره‌ای بر روی بیضوی بین‌المللی هایفورد ۱۹۲۴ نیز محاسبه شدند. سپس پارامترهای ترانسفورماسیون بین بیضوی هایفورد و WGS84 محاسبه و در اختیار کاربران قرار گرفت. بعبارت دیگر عملاً چارچوب مختصات کشور از سال ۱۳۷۰ به بعد بر روی نسخه اولیه بیضوی WGS84 که تحت عنوان G730 شناخته می‌شود، انتقال یافت. در نهایت از طرف تیم محاسبات پیشنهاد گردید که بیضوی مبنای کشور از هایفورد ۱۹۲۴ به WGS84 (G730) تغییر یافته که با تصویب شورای عالی نقشه‌برداری تمامی نقشه‌های ۱:۲۵,۰۰۰ کشور در این سیستم تهیه شده است.

با پیشرفت تکنولوژی و افزایش پوشش ماهواره‌های تعیین موقعیت، ایجاد شبکه ایستگاه‌های دائمی در کشورهای مختلف گسترش یافت. در این راستا شبکه ایستگاه‌های دائمی ژئودینامیک و GNSS سازمان نقشه‌برداری کشور در سال ۱۳۸۳ ایجاد و فاز اول آن شامل ۱۰۶ ایستگاه در اوایل دی ماه ۱۳۸۵ به بهره برداری رسید و گزارش مربوط به پردازش اولیه داده‌ها ارائه و مختصات نقاط این شبکه با استفاده از نرم‌افزارهای علمی GAMIT/GLOBK در چارچوب مختصات مرجعITRF2000 محاسبه و پارامترهای ترانسفورماسیون بین این چارچوب مختصات مرجع و WGS84 (G730) ارائه شد . چارچوب مختصات مرجع ITRF(International Terrestrial Reference Frame) در واقع تحقق عملی سیستم مختصات مرجع ITRS (International Terrestrial Reference System) بوده که مختصات نقاط در آن با مختصات نقاط در سیستم مختصات WGS84 متفاوت است. بطوریکه مختصات نقاط در چارچوب مختصات مرجعITRF91 با نسخه اولیه WGS84 (G730) که مختصات نقاط شبکه‌های مبنایی کشور در آن تعیین شده، دارای اختلافی در حدود ۷۰cm بوده و باید پارامترهای ترانسفورماسیون بین این دو سیستم مختصات تعیین گردد.

در ادامه سازمان نقشه‌برداری کشور با افزایش تعداد ایستگاههای شبکه و جمع‌آوری داده‌های طولانی‌مدت، پردازش‌مجددی در سال ۱۳۸۹ انجام داد و مختصات ۱۱۳ ایستگاه شبکه را در چارچوب مختصات مرجع محاسباتی ITRF2005 محاسبه کرد و با اعمال پارامترهای ترانسفورماسیون مختصات ایستگاه‌های دائمی ژئودینامیک وGNSS (مختصات مندرج در کارت‌های شناسایی) در سیستم مختصات WGS84 (G730) به کاربران ارائه گردید  که این مختصات‌بعنوان مبنای مسطحاتی کشور IRGD2010 (Iranian Geodetic Datum 2010) شناخته می‌شود. در نهایت در سال ۱۳۹۲ با خرید گیرنده‌های جدید و نوسازی ناوگان تعیین موقعیت سازمان نقشه‌برداری کشور، فاز دوم تکمیل شبکه ایستگاه‌های دائمی تکمیل و گزارش مربوط به نتیجه پردازش داده‌های ۱۲۵ ایستگاههای این شبکه در چارچوب مختصات مرجع ITRF2014 ارائه شد. شکل ۲ پراکندگی ایستگاه‌های دائمی ژئودینامیک ایران را نشان می‌دهد

با جمع‌آوری داده‌های پیوسته در سال‌های اخیر و افزایش تعداد ایستگاه‌های کنترل زمینی، نسخه‌های بروز ITRF (فضای محاسباتی) و به تبع آن نسخه‌های جدیدWGS84  (فضای مشاهداتی) ارائه گردیده و به مرور زمان بیضوی WGS84 دارای انطباق بیشتری با چارچوب مختصات مرجع ITRF شده است به طوریکه در حال حاضر اختلاف بین آخرین نسخه ITRF (ITRF2014) و نسخه اخیر WGS84 (G1762) در حدود ۱cm است.

در حال حاضر سازمان نقشه برداری کشور ۱۵۸ ایستگاه دائمی ژئودینامیک در سراسر کشور دارد که  ۱۲۸ ایستگاه آن فعال هستند. البته در ۳۰ ایستگاه دیگر دستگاه های GPS نیازمند جایگزینی یا تعمیر می باشند. سازمان ثبت نیز برای انجام وظایف خود ۱۴۴ ایستگاه در کل کشور دارد و شهرداری تهران نیز در پایتخت از ۶ ایستگاه برخوردار است.

ارائه اپلیکیشن زیرساخت داده مکانی برای تلفن‎های همراه

ارائه اپلیکیشن زیرساخت داده مکانی برای تلفن‎های همراه

متخصصان اداره کل سامانه‎ها و زیرساخت‌های اطلاعات مکانی (GPS) سازمان نقشه برداری کشور، اپلیکیشن زیرساخت داده مکانی برای تلفن‌های همراه هوشمند اندروید را طراحی کردند و نسخه IOS آن را نیز در دست تهیه دارند.

به گزارش روابط عمومی سازمان نقشه برداری کشور، برنامه زیرساخت داده مکانی یا همان “ژئوپورتال” به منظور مشابه سازی برخی امکانات این برنامه در محیط تحت وب، در محیط تلفن ‎های همراه هوشمند و تبلت ‎ها تهیه شده است. این برنامه در اداره کل سامانه ها و زیرساخت های اطلاعات مکانی سازمان نقشه ‌برداری کشور به منظور تسهیل در امر دسترسی به داده های مکانی  تحت سیستم عامل اندروید تهیه شده است. با استفاده از این برنامه کاربران تلفن ‎های هوشمند می‎توانند در هر لحظه و مکانی که اتصال اینترنت همراه آنها برقرار باشد از قابلیت‌های این برنامه استفاده نمایند.

زیر ساخت داده ­های مکانی، مجموعه ­ای از سیاست ­ها، استانداردها، شبکه ­های دسترسی، داده­ های مکانی سازمان­ ها و مردم است که امور مختلف تولید، جمع ­آوری، ذخیره ­سازی، دسترسی و استفاده بهینه از داده ­های مکانی را در حوزه مشخصی تسهیل و هماهنگ می­سازد. هدف اصلی زیرساخت داده مکانی این است که دولت­ ها و سازمان ­ها و دستگاه­ های اجرایی با کمترین هزینه و در کوتاه­ ترین زمان ممکن به داده­ های مکانی پایه، پردازش ­شده، لایه ­بندی شده و به روز شده دسترسی داشته باشند. جهت دسترسی به موارد مذکور از طریق یک پنجره واحد در محیط وب از ژئوپورتال استفاده می‌شود.

از سویی دیگر عدم دسترسی به اطلاعات دقیق، قابل استفاده و به ­هنگام را می­توان یکی از موانع اساسی در راه تحقق خدمات ­رسانی کارا در سازمان ­های مختلف دانست. همچنین عدم آگاهی از وجود داده در سازمان­ های مختلف، موازی کاری درخصوص جمع ­آوری داده را موجب شده که خود منجربه اتلاف وقت و هزینه ­های گزاف گردیده است. بنابراین بهره مندی از چنین برنامه های کاربردی کمک شایانی برای رفع چنین چالش هایی خواهد کرد.

برخی از توانمندی ‎های این اپلیکیشن به شرح ذیل است:

همانگونه که در شکل زیر مشاهده می‌شود این سامانه دارای دو بخش اصلی تحت عناوین منوی جستجو و مدیریت لایه است.

روش‌ های مختلف جستجوی داده در منوی جستجو قابل دسترسی است. این روش‌ ها عبارتند از:

  1. جستجو در فراداده با درج کلمات مورد نظر
  2. جستجوی مکانی بر اساس استان، شهرستان و شهر
  3. جستجو بر اساس نام منطقه جغرافیایی
  4. جستجوی زمانی
  5. جستجو بر اساس دسته بندی متولیان داده

همانگونه که در شکل ذیل مشاهده می‌شود؛ پس از انتخاب معیارهای موردنظر با استفاده از روش‌ های عنوان شده در بالا، کاربر می‌تواند از طریق گزینه”جستجو و نتایج” به داده خود دست یابد.

با استفاده از آیکون “فراداده”، دستیابی به فراداده ‌های داده انتخابی ممکن می‌شود. با استفاده از آیکون “افزودن لایه به نقشه”، می‌توان داده انتخابی را بر روی نقشه اضافه نمود و همچنین با استفاده از آیکون “بزرگنمایی”، کاربر امکان نمایش داده انتخابی را با زوم شدن به محدوده مورد نظر خواهد داشت. لازم به ذکر است که تمامی سرویس‌ های استفاده شده در این نرم ‌افزار به صورت توزیع یافته، از سرور متولیان داده دریافت می‌شود.

در حالت استفاده از گزینه ” مدیریت لایه ” در صفحه اصلی، امکان انتخاب نقشه پایه و همینطور ترکیب، نمایش و اعمال تغییرات نمایشی بر روی لایه های انتخابی وجود دارد.

ابزار موقعیت‌ یابی به کار رفته در نقشه() نیز موقعیت مکانی کاربر را به صورت آنی با استفاده از اطلاعات GPS دستگاه موبایل کاربر نمایش می‌دهد و کاربر پس از نمایش موقعیت خود می‌تواند اطلاعات موجود در این منطقه را جستجو نماید.

علاوه بر موارد عنوان‌ شده، کاربر می تواند با استفاده از ابزار  به اندازه‌ گیری طول و محیط و با استفاده از ابزار  به اندازه‌گیری مساحت داده اضافه شده به نقشه بپردازد.

قابل ذکر است که نسخه قابل دانلود این اپلیکیشن بر روی پورتال زیرساخت داده مکانی ملی به آدرس http://iransdi.ir/ موجود است. همچنین تولید نسخه IOSاین برنامه نیز دردست مطالعه و بررسی است.

پایش ماهواره ای آتش سوزی های زمین

پایش ماهواره ای آتش سوزی های زمین

همانطور که تصویر ماهواره ای در نرم افزار Worldview ناسا مشاهده می شود، دنیا در اتش است. در تصویر ماهواره ای اخذ شده در باند حرارتی، نقاط قرمز رنگ بر مناطقی با آتش سوزی فعال، منطبق است (۲۲ اگوست ۲۰۱۸). به نظر می رسد که بیشترین آتش سوزی، در آفریقا رخ داده باشد. مکان، گستردگی و تعداد آتش سوزی ها، نشان می دهد که عمدتا کشاورزان برای مدیریت زمین خود و اغلب برای بازگردانندن مواد مغذی به خاک و پاکسازی زمین، گیاهان هرز را آتش می زنند. با وجود اینکه این آتش سوزی به افزایش محصول کشاورزی و مراتع کمک می کند، ولی دود حاصل از آن کیفیت هوا را کاهش می دهد.
بعد از آفریقا بیشترین آتش سوزی ها در شمال آمریکا رخ داده، همچنین در جنوب آمریکا به ویژه در شیلی آتش سوزی های مهیبی در سال جاری به وقوع پیوسته است. مطالعات انجام شده توسط دانشگاه ایالتی مونتانا نشان می دهد که ” علاوه بر رطوبت پایین، وزش بادهای شدید و دمای خیلی زیاد، برخی از عوامل مشابه دیگری نیز به آتش سوزی ها در ایالات متحده آمریکا کمک می کند. بنا بر گفته محققین، مرکز شیلی خشکسالی شدیدی را تجربه کرده و بخش بزرگی از جنگل های بومی متنوع آن تبدیل به درختان و گیاهان قابل اشتعالتر، شده است. با این حال، آتش سوزی های وسیع در برزیل هم غیر عمدی و هم بصورت عمدی و توسط انسان برای پاکسازی مزارع از موادباقی مانده از آخرین دوره رشد گیاهان و در زمان خشکی، به منظور افزایش بازدهی محصولات کشاورزی انجام می شود، اما به علت مشکلات آب و هوایی مهار سریع آتش سوزی، خارج از کنترل است. دمای زیاد، شرایط خشکی همراه با باد، آتش را به مناطق دور تر از محل اصلی می برد.

در استرالیا بیشه زارهای وسیعی را در مناطق دور افتاده می توان یافت.تابستان های گرمتر و خشک تر در استرالیا به معنای فصول طولانی تر آتش سوزی هاست و با گسترش مناطق شهری به سمت بیشه زارها، افراد بیشتری در زمان وقوع آتش سوزی در معرض خطر آتش سوزی قرار می گیرند. براساس گزارش اداره هواشناسی استرالیا(Bom)  از ماه ژانویه سال ۱۹۱۰ تا ژوئیه سال ۲۰۱۸، گرمترین ماه های سال در نیوسات ویلز (NSW) بوده است. با تغییر آب و هوا و گرم و خشکتر شدن هوا، آتش سوزی های شدیدتری در سراسر قاره استرالیا رخ خواهد داد.

اپلیکیشن Worldview سیستم  Earth Observing System Data and Information System (EOSDIS) ناسا، قادر است بصورت تعاملی بیش از ۷۰۰ لایه تصویر ماهواره ای از جهان را با توان تفکیک بسیار بالا در اختیار ما قرار داده و قابلیت دریافت لایه های اطلاعاتی را ایجاد نماید. بسیاری از لایه های تصویری قابل دسترس، در  مدت سه ساعت به روز رسانی می گردد، در واقع آنطور که به نظر می رسد در حال حاضر تصاویر کل زمین را شامل می شود. تصاویر آتش سوزی دنیا را در اینجا مشاهده نمایید.
تصویر آتش سوزی ها در ایران (۳ سپتامبر ۲۰۱۸)
منبع : سازمان فضایی ایران